ลองจินตนาการถึงกล่อง เป็นกล่องวิเศษ
กล่องเหล่านี้มีอยู่อย่างดาษดื่นมากมาย จำนวนทั้งหมดของพวกมันมากเกินกว่าก้อนเนื้อลื่นๆ มันๆ ในกะโหลกของสิ่งมีชีวิตที่เรียกว่ามนุษย์จะสามารถเข้าใจได้
กล่องเหล่านี้สร้างด้วยคณิตศาสตร์ ผนึกไว้ด้วยกุญแจแห่งสมการอันซับซ้อน ไม่ปรากฏนามผู้สร้าง ดำรงอยู่มาตั้งแต่จุดเริ่มต้นของกาลเวลา เป็นหนึ่งเดียวกับจักรวาล
มนุษย์ค้นพบว่าเมื่อทำกระบวนการอย่างถูกต้อง พวกเขาจะสามารถสร้างกุญแจขึ้นมาได้โดยสุ่ม ต่อเมื่อสร้างขึ้นมาสำเร็จแล้วพวกเขาจึงจะรู้ว่ากุญแจที่ได้มานี้คู่กับกล่องวิเศษใบไหน ความเป็นไปได้ที่จะมีการสุ่มกุญแจออกมาเป็นดอกเดียวกันก็พอมี แต่ก็น้อยเสียจนตัวเลขทางทฤษฎีไม่ต่างอะไรกับนิทานปรัมปรา
ถึงอย่างนั้นกล่องนี้ก็มีช่องให้ใครก็สามารถเอาของใส่ลงไปในกล่องใบไหนก็ได้แม้ไม่มีกุญแจ และใครก็สามารถมองเห็นได้ว่าในกล่องแต่ละใบ มีอะไรอยู่ข้างในบ้าง แต่เฉพาะผู้มีกุญแจที่ถูกต้องเท่านั้นจึงสามารถเปิดเอาของข้างในได้
เราไม่มีทางรู้ได้เลยว่ากล่องใบใด มีผู้ค้นพบกุญแจที่คู่กับมันแล้วหรือไม่ มีผู้ถือกุญแจอยู่กี่คน และกุญแจเหล่านั้นยังอยู่ดีหรือสาบสูญไปแล้ว
ทีนี้ หากมีนักปราชญ์คนหนึ่งได้ให้ความช่วยเหลืออะไรเราบางอย่าง โดยเรียกร้องค่าตอบแทนเป็นการ "ให้เราเอาเงินไปใส่ไว้ในกล่องใบหนึ่งที่กำหนด" การแลกเปลี่ยนนี้สมบูรณ์เมื่อเราได้ทำตามที่ตกลงไว้
ณ ตอนนี้ เงินนั้นเป็นของใคร?
เงินนั้นอยู่ในกล่อง กล่องผนึกไว้ด้วยกุญแจ ทว่าใครเป็นผู้ถือกุญแจ เราไม่มีทางรู้ได้
เราอาจอนุมานว่านักปราชญ์คือผู้ถือกุญแจของกล่องใบนั้น แต่จะใช่แน่หรือ เขาอาจไม่ใช่ผู้มีสิทธิ์เปิดกล่องใบนั้นเองก็ได้ อาจเป็นคนรักของเขา ญาติของเขา หรือคนอื่นไปเลยก็ได้
หากกุญแจดอกเดียวที่ใช้เปิดกล่องใบนั้น ถูกทำสำเนามากกว่าหนึ่งชุด และถูกถือไว้โดยคนมากกว่าหนึ่งคน ทำให้ไม่ว่าคนไหนก็เปิดกล่องได้ล่ะ เงินนั้นเป็นของใคร
กล่องใบนั้นอาจต้องใช้กุญแจสามดอกร่วมกันไขจึงเปิดออกได้ บางทีอาจมีกุญแจเป็นชุดเจ็ดดอก ที่ใช้เพียงสี่ดอกไขพร้อมกันจึงเปิดออกได้ หากแต่ละดอกถูกถือโดยคนละคนกัน สัดส่วนความเป็นเจ้าของเงินในกล่องนั้นจะถูกแจกแจงอย่างไร
หรือหากเคยมีผู้ถือกุญแจของกล่องใบนั้นอยู่จริง แต่เขาได้ทำหายไปแล้ว ไม่ก็ซับซ้อนกว่านั้น ถ้ากุญแจที่ถูกต้องของกล่องใบนั้นยังไม่มีใครเคยสุ่มขึ้นมาได้ด้วยซ้ำเล่า เงินนั้นมีเจ้าของหรือไม่
อันที่จริงแล้วสิ่งแลกเปลี่ยนที่เราให้กับนักปราชญ์ไปคือเงินนั้นจริงหรือไม่ หรือว่าการ "ใส่เงินลงไปในกล่อง" นั้นคือสิ่งตอบแทนในตัวมันเองแล้ว โดยที่ความเป็นเจ้าของของตัวเงินนั้นเป็นอีกเรื่องหนึ่งที่ไม่เกี่ยวกัน
และสรรพากรจะเก็บภาษีเงินได้จากนักปราชญ์ผู้นี้อย่างไร 🙃
#Siamstr
#Philosophystr
