زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin
npub164j6...lcny
آموزش فقط بیت‌کوین به زبان فارسی: نگهداری شخصی، امنیت، حریم خصوصی و ناستر. Bitcoin-only education for Iranians: self-custody, security, privacy, Nostr. Telegram: https://t.me/bitcoin_goftogoo مشاوره خصوصی / Consultation: @zamanidarbitcoin (t.me/zamanidarbitcoin) X: https://x.com/zamanibitcoin Substack: https://zamaniinbitcoin.substack.com
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 3 weeks ago
🔐 پیام خصوصی (DM) توی ناستر واقعاً چقدر خصوصیه؟ — درس کوتاه دو جور DM داریم: ۱) روش قدیمی NIP-04 متن پیام رمز میشه، ولی همه می‌تونن ببینن «کی» به «کی» و «کِی» پیام داده. یعنی محتوا مخفیه، ولی نقشه‌ی ارتباط‌هات باز. خود پروتکل این روش رو منسوخ اعلام کرده. ۲) روش جدید NIP-17 پیام با رمزنگاری NIP-44 رمز میشه، بعد توی یه «کادوپیچ» (gift wrap) با یه کلید یک‌بارمصرف پیچیده میشه. بیرونِ بسته، اسم فرستنده نیست و زمانش هم تا دو روز به عقب تصادفی میشه. ولی دو نکته که یکی از دوستان ناستری یادآوری کرد (ممنون 🙏): • رله‌های «صندوق پیام» شما (لیست kind 10050) باید فقط با ورود (AUTH، طبق NIP-42) پیام رو به خود گیرنده بدن؛ وگرنه هر کسی می‌بینه چند تا پیام بهت میرسه. رله‌ای انتخاب کن که AUTH می‌خواد. • رله هنوز آی‌پی شما رو می‌بینه. اگه ریسکت بالاست، Tor یا یه VPN مطمئن قطعه‌ی گمشده‌ست. صادقانه: هیچ‌کدوم «ضدگلوله» نیست. اگه گوشیت دست کسی بیفته یا کلید خصوصیت لو بره، همه‌ی پیام‌ها خونده میشن. برای چیزهای خیلی حساس، اپ‌های مخصوص پیام‌رسانی امن هنوز گزینه‌ی بهتری‌ان. منبع: #nostr #privacy #farsi
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 3 weeks ago
🇸🇻 داستان السالوادور و بیت‌کوین: از یه ساحل کوچیک تا یه کشور من یه ایرانی‌ام که توی السالوادور زندگی می‌کنم. خیلی‌ها ازم می‌پرسن «اونجا واقعاً چه خبره؟» این قصه‌ی کوتاهشه، بدون شعار، با منبع. 🌊 ۱) شروع از یه روستای ساحلی سال ۲۰۱۹، توی روستای ساحلی «ال زونته»، یه بیت‌کوینر قدیمی که نخواست اسمش معلوم بشه، از طریق یه واسطه به «مایک پیترسون»، یه موج‌سوار کالیفرنیایی که اونجا کار خیریه می‌کرد، بیت‌کوین اهدا کرد. فقط یه شرط داشت: نباید به دلار تبدیلش کنید؛ باید توی خود روستا خرج و دست‌به‌دست بشه. اینجوری «ساحل بیت‌کوین» (Bitcoin Beach) شروع شد: برای کارهای محلی به جوون‌ها و خانواده‌های روستا با بیت‌کوین مزد دادن و مغازه‌ها کم‌کم بیت‌کوین قبول کردن. جایی که بانک نزدیکی نداشت، مردم یه راه پس‌انداز پیدا کردن. ⚖️ ۲) کشوری که قانون نوشت ژوئن ۲۰۲۱ مجلس السالوادور «قانون بیت‌کوین» رو تصویب کرد و از سپتامبر همون سال، السالوادور اولین کشور دنیا شد که بیت‌کوین رو کنار دلار پول قانونی کرد. طبق متن اولیه، هر کسب‌وکاری «باید» بیت‌کوین رو قبول می‌کرد. دولت هم کیف پول «چیوو» رو راه انداخت. 🛡️ ۳) کشوری که امن شد همزمان، چیزی که زندگی روزمره رو اینجا عوض کرد امنیت بود. طبق آمار رسمی، نرخ قتل از ۱۰۶ در هر ۱۰۰ هزار نفر در سال ۲۰۱۵ رسید به ۱٫۳ در سال ۲۰۲۵؛ کل سال ۲۰۲۵، ۸۲ قتل. این آمار دولتیه و زیر «وضعیت فوق‌العاده»‌ای به دست اومده که منتقدهای حقوق بشری زیاد داره؛ ولی برای من که از ایران اومدم، اینکه مردم عادی دوباره توی خیابون احساس امنیت می‌کنن، چیز کمی نیست. 🏦 ۴) صندوق بین‌المللی پول و عقب‌نشینی دسامبر ۲۰۲۴ دولت یه وام ۱٫۴ میلیارد دلاری از صندوق بین‌المللی پول (IMF) گرفت. شرطش این بود که دولت پاش رو از بیت‌کوین بکشه بیرون. ۲۹ ژانویه ۲۰۲۵ قانون اصلاح شد: قبول کردن بیت‌کوین «اختیاری» شد، فقط بخش خصوصی می‌تونه باهاش کار کنه و مالیات‌ها باید با دلار پرداخت بشه. امسال هم اکثریت مالکیت چیوو به یه شرکت خصوصی واگذار شد. ₿ ۵) ولی ذخیره هنوز بالا میره با همه‌ی اینا، طبق سایت دفتر ملی بیت‌کوین، ذخیره‌ی کشور تا ۱۹ اکتبر ۲۰۲۶ به ۷٬۸۰۹ بیت‌کوین رسیده؛ ۳۰ تا بیشتر از یک ماه قبل. IMF اول اکتبر گفت دولت بعضی سقف‌های مربوط به خرید بیت‌کوین رو رعایت نکرده، براش استثنا قائل شد و گفت افزایش‌ها از «اهداهای مستند» میاد و خرید بیشتری انتظار نمی‌ره. منتقدهای داخلی هم میگن هنوز معلوم نیست این اهداکننده‌ها کی‌ان. 💡 درس برای ما ایرانی‌ها ۱. قانون می‌تونه بیاد و بره؛ «اجباری» شد، بعد «اختیاری» شد. ولی بیت‌کوینی که کلیدش دست خودته، با هیچ امضایی عوض نمیشه. ۲. پذیرش واقعی از پایین شروع شد، از یه روستا و آدم‌هایی که خودشون انتخاب کردن، نه از دستور. ۳. یه کشور کوچیک با عقل سلیم تونست از خطرناک‌ترین جاهای دنیا به یکی از امن‌ترین‌ها برسه. امید یعنی همین. نظرتون چیه؟ فکر می‌کنید اگه یه روز ایران آزاد باشه، از کجا باید شروع کرد؟ 👇 📚 منابع: CBS News (60 Minutes) و Reuters درباره‌ی ساحل بیت‌کوین؛ Reuters، ۲۹ ژانویه ۲۰۲۵؛ متن اصلاحیه‌ی قانون بیت‌کوین (فرمان ۱۹۹)؛ پلیس ملی و دادستانی کل السالوادور (آمار ۲۰۲۵)؛ بیانیه‌ی IMF، ۱ اکتبر ۲۰۲۶؛ El Diario de Hoy، ۱۹ اکتبر ۲۰۲۶. نسخه‌ی تلگرام: #bitcoin #elsalvador #farsi
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 0 months ago
A Farsi Bitcoin curriculum that started in El Salvador 🇸🇻🇮🇷 I'm an Iranian Bitcoiner living in El Salvador, and yesterday one of you sent me down a rabbit hole worth sharing. The suggestion was: start with My First Bitcoin's Bitcoin Diploma, because it's written for complete beginners and openly licensed. It was born here. The first pilot was 38 public-school students in El Salvador, graduating in June 2022. It's CC BY-SA 4.0, so anyone can translate and adapt it with credit. The part that surprised me: a Farsi (fa) version of the whole Diploma, chapters 1 to 10, is already sitting in their public curriculum repo. Someone did the hard part. Most Iranians have never heard of it. So instead of starting from zero, my plan is to read it chapter by chapter, flag anything that's confusing or doesn't fit Iranian reality (capital controls, a currency that keeps losing value, throttled internet), and turn it into short lessons that spread well offline. Another reply gave me a rule I'm keeping: translate the procedure, never the seed wordlist. And teach with a restore drill on a spare device until the learner can do it alone. Questions for you: 1. Do you know who worked on the Farsi translation, or anyone who could review it with me? 2. For a censored country, what's the best format for offline lessons: PDF, printed booklets, audio? 3. Taught a restore drill in a classroom before? What went wrong the first time? Repo: #bitcoin #elsalvador #iran #farsi #education #asknostr
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 0 months ago
🔒 سیگنال در ایران: پروکسی TLS چیه و کجا جواب نمیده سیگنال از بهمن ۹۹ (فوریه ۲۰۲۱) توی ایران فیلتره و برخلاف واتس‌اپ، توی رفع فیلتر دی ۱۴۰۳ (دسامبر ۲۰۲۴) هم نبود. خود سیگنال یه راه داره: پروکسی TLS. یه نفر بیرون از ایران با یه سرور کوچیک و یه دامنه، پروکسی راه می‌ندازه و لینکش رو (شبیه signal.tube/#...) به بقیه میده. ترافیک شبیه وب‌گردی معمولی HTTPS به نظر میاد و چون پیام‌ها رمزنگاری سرتاسری دارن، صاحب پروکسی هم چیزی نمی‌بینه. تنظیمش: Settings ← Data and storage ← Proxy (اندروید و iOS). اگه با لینک باز کنی، خودکار تنظیم میشه. ⚠️ محدودیت‌ها، صادقانه: • پروکسی‌های معروف زود شناسایی و بسته میشن. برای همین سیگنال میگه لینک‌ها رو خصوصی و بین آدم‌های مورد اعتماد پخش کنید، نه عمومی. • نسخه‌ی دسکتاپ سیگنال پروکسی نداره. • ثبت‌نام و ثبت‌نام دوباره، پیامک یا تماس لازم داره. • توی قطعی کامل، هیچ پروکسی و فیلترشکنی کار نمی‌کنه. پس: سیگنال رو وقتی اینترنت هست نصب و ثبت کن، دو سه تا لینک پروکسی از آدم‌های مطمئن نگه دار، و یه ابزار دوم مثل Tor (با bridge) هم از قبل تست کن. منابع: وبلاگ و صفحه‌ی پشتیبانی Signal، راهنمای Default Privacy (اکتبر ۲۰۲۶) #سیگنال #حریم_خصوصی #ایران
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 0 months ago
🕵️ لجرِ اصل، با تراشه‌ی جاسوسیِ اضافه: درس بزرگ این ماه برای کیف پول سخت‌افزاری ۹ اکتبر کلی از کاربرهای لجر یه‌دفعه دارایی‌شون خالی شد. همه‌ی موارد تأییدشده یه وجه مشترک داشتن: دستگاه رو از CryptoBilis خریده بودن، یه فروشنده‌ی واسطه توی جنوب شرق آسیا. تیم امنیتی خود لجر (Donjon) دستگاه رو باز کرد: یه قطعه‌ی اضافه داخل بدنه بود که موقع راه‌اندازی، ۲۴ کلمه‌ی بازیابی رو از روی صفحه می‌خوند و با یه eSIM از طریق شبکه‌ی LTE برای دزد می‌فرستاد. نه نرم‌افزار دست خورده بود، نه تراشه‌ی امن؛ برای همین تست‌های خود دستگاه هم چیزی نشون نمی‌دادن. محققان آنچین ضرر رو بین ۸۶ تا ۹۳ میلیون دلار تخمین زدن (لجر هنوز رقم نهایی رو تأیید نکرده). لجر فروش همه‌ی توزیع‌کننده‌هاش توی جنوب شرق آسیا و هنگ‌کنگ رو موقتاً متوقف کرد و ترزور هم شبکه‌ی فروشنده‌هاش رو کوچیک‌تر می‌کنه. درس‌ها: 🔸 کیف سخت‌افزاری رو از خود سازنده یا فروشنده‌ی رسمیِ تأییدشده بخر. «ارزون‌تر از واسطه» گاهی گرون‌ترین خریده. 🔸 اگه دستگاه با کلمه‌های ازپیش‌نوشته یا کارت بازیابیِ پرشده اومد، یعنی کلاهبرداری. عبارت بازیابی رو همیشه خودت، روی خود دستگاه، تازه بساز. 🔸 برای مبلغ جدی، multisig با دستگاه‌هایی از برندها و منبع‌های خرید مختلف: یه دستگاه آلوده به‌تنهایی نمی‌تونه پولت رو ببره. 🔸 گزینه‌ی متن‌باز: SeedSigner رو میشه با قطعات معمولی (Raspberry Pi Zero بدون وای‌فای و بلوتوث) خودت ساخت؛ بی‌حافظه‌ست و با QR کار می‌کنه. 🔸 اگه دستگاهت از CryptoBilis بوده: راه‌اندازیش نکن؛ اگه کردی، دارایی رو با یه عبارت بازیابی جدید روی یه دستگاه دیگه منتقل کن (توصیه‌ی خود لجر). صادق باشیم: هیچ روشی ریسک زنجیره‌ی تأمین رو صفر نمی‌کنه؛ فقط می‌شه کمش کرد. منابع: CoinDesk و Decrypt (۱۳ اکتبر)، BleepingComputer (۱۴ اکتبر)، seedsigner.com #بیت_کوین #امنیت #خودحضانتی
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 0 months ago
An Iranian Bitcoiner's view from El Salvador 🇸🇻🇮🇷 I live in El Salvador. Every day I watch a country that used to be known for violence get known for safety and Bitcoin instead. It's not a fairy tale: under the 2025 IMF deal, accepting bitcoin became voluntary for merchants and Chivo was handed to a private operator. But the national reserve still keeps growing. The government's own site shows about 7,809 BTC (El Diario de Hoy, Oct 19), even though the IMF's Oct 1 review says no further accumulation is envisaged beyond documented donations. Meanwhile, back home, Iranians are dealing with throttled internet and ID checks just to reach the outside web. Two countries, two very different relationships between the state and your money. What I'm doing about it: daily Farsi lessons on self-custody and privacy. Today's lesson came straight from a reply here: offline signing (build the tx anywhere, sign on an air-gapped device, broadcast from whatever link works). Thank you, Nostr. Question for you: what's the single best beginner resource you'd want translated into Farsi first? And if you've taught Bitcoin in a low-connectivity place, what actually worked? #bitcoin #elsalvador #iran #nostr #asknostr
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 0 months ago
🎲 ۱٬۴۰۴ کیف پول در یک شب خالی شد. درسش برای ما بیت‌کوینی‌ها چیه؟ ۱۷ و ۱۸ اکتبر، کیف پول‌های شبکه‌ی Qubic (یه آلت‌کوین) هک شد: حدود ۲.۹۴ تریلیون توکن QU، معادل ۱.۳ تا ۱.۴ میلیون دلار. دلیلش؟ طبق تحلیل SlowMist، کیف پول تحت وب Qubic عبارت بازیابی (seed) رو با Math.random جاوااسکریپت می‌ساخت؛ یه تابع تصادفیِ قابل‌پیش‌بینی، نه رمزنگاری‌شده. یعنی کلیدهایی که «تصادفی» به نظر می‌رسیدن، قابل حدس بودن. درس‌ها: • کلید فقط به اندازه‌ی تصادفی بودنش امنه. • عبارت بازیابی رو هیچ‌وقت توی یه سایت یا افزونه‌ی ناشناس نساز. • از کیف پول‌های معتبر، متن‌باز و قدیمی استفاده کن (کیف پول سخت‌افزاری یا نرم‌افزارهایی مثل Sparrow). • پروژه‌ای که امنیت پایه‌ش اینه، بقیه‌ش رو خودت حدس بزن. منابع: SlowMist به نقل از Crypto Briefing، و Cointelegraph (۲۰ و ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶) #بیت_کوین #امنیت #هک
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 0 months ago
✍️ امضای آفلاین: وقتی اینترنت قطع و وصله، بیت‌کوینت گیر نمی‌کنه خیلی‌ها فکر می‌کنن برای فرستادن بیت‌کوین، کیف پولشون باید کل مدت آنلاین باشه. نه لزوماً. یه تراکنش بیت‌کوین سه مرحله داره: ۱. ساختن تراکنش (کی، چقدر، به کجا) — روی هر دستگاهی که به شبکه دسترسی داره، مثلاً Sparrow روی لپ‌تاپ، فقط با کلید عمومی (watch-only). ۲. امضا — روی دستگاهی که هیچ‌وقت به اینترنت وصل نمیشه: کیف پول سخت‌افزاری، یا یه کامپیوتر/گوشی قدیمی کاملاً آفلاین. فایل تراکنش (PSBT) با QR یا کارت حافظه جابه‌جا میشه. ۳. پخش (broadcast) — تراکنش امضاشده رو از هر لینکی که اون لحظه کار می‌کنه بفرست: وای‌فای یه دوست، اینترنت گوشی، حتی چند ساعت بعد. نتیجه: کلید خصوصی هیچ‌وقت آنلاین نمیشه، و اختلال و کندی اینترنت فقط روی مرحله‌ی آخر اثر داره، نه روی امنیت پولت. صادق باشیم: این روش برای انتقال‌های on-chain خوبه، نه لایتنینگ که اتصال زنده می‌خواد. و قبل از مبلغ جدی، یه بار با مبلغ کم تمرین کن. این ایده رو یکی از کاربرای نوستر زیر یادداشت دیروزمون داد. 🧡 #بیت_کوین #امنیت #ایران
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 1 month ago
Notes from the Iranian side of the firewall 🇮🇷 Some context most Bitcoiners outside Iran never see: • Iran's wartime internet blackout this year lasted 88 days. NetBlocks called it the longest nationwide blackout it has ever recorded, with connectivity down to about 1% of pre-war levels (VOA). • Access was ordered restored in late May, but only on paper. Kentik's Doug Madory told Filterwatch that Iran's traffic is still around 60% of its early-January level, while officials claim 90%. • The censorship is getting quieter. One network engineer measured a throttle that lets the first six packets of a connection through, then slows it until it's useless. Monitors see a healthy network; people get nothing. • Identity is being wired into the pipes: international access on domestically hosted servers now requires national-ID verification, and phone lines get cut as punishment. That's why I'm building Zamani in Bitcoin: plain-Farsi education on self-custody, privacy and Nostr, for people for whom a frozen account, a cut SIM card or a sudden blackout isn't hypothetical. I'd love your help, Nostr: 1. Which Bitcoin or Lightning wallets have you seen work well on throttled, flaky connections? 2. Which relays tend to stay reachable under heavy filtering? 3. Which beginner guides are worth translating into Farsi first? 4. Is anyone already making Farsi Bitcoin or Nostr resources I should team up with? Ideas, pointers and hard criticism all welcome. 🧡 Sources: #bitcoin #nostr #iran #freedomtech #privacy
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 1 month ago
⚡ آموزش ناستر، قسمت ۱: دو تا کلید، کل هویتت توی ناستر نه ایمیل داری، نه شماره تلفن، نه رمز عبور. فقط دو تا کلید: 🟢 npub (کلید عمومی): آدرس و هویت تو. با خیال راحت به همه بده. 🔴 nsec (کلید خصوصی): امضای تو. هر کی داشته باشه، می‌تونه به جای تو پست بذاره. و برخلاف رمز عبور، عوض‌کردنی نیست. یعنی nsec دقیقاً مثل عبارت بازیابی کیف پول بیت‌کوینه: • هیچ‌وقت توی سایت ناشناس یا ربات paste نکن • هیچ آدم و هیچ پشتیبانی‌ای حق نداره nsec رو ازت بخواد • یه نسخه‌ی پشتیبان آفلاین ازش نگه دار راه بهتر: به‌جای اینکه nsec رو به هر اپی بدی، از یه «امضاکننده» (signer) استفاده کن؛ مثلاً اپ متن‌باز Amber روی اندروید. بقیه‌ی اپ‌ها فقط درخواست امضا می‌فرستن و کلیدت از گوشیت بیرون نمیره. هیچ شرکتی مالک اکانتت نیست و اکانتت به شماره یا کد ملی‌ت وصل نیست. پست‌هات روی چند تا رله (relay) ذخیره میشن؛ اگه یکی بسته شد، بقیه هستن. قسمت بعد: رله‌ها چی‌ان و چطور انتخابشون کنیم؟ #ناستر #nostr #farsi #privacy
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 1 month ago
⚠️ وقتی هشدار جعلی از اپ واقعی میاد شنبه شب (۱۷ اکتبر)، صاحب‌های کیف پول سخت‌افزاری NGRAVE ZERO از اپ رسمی خودش، LIQUID، یه نوتیف گرفتن: «پورتفوی شما روی یه گوشی Pixel 9 در مسکو سینک شد.» لینک یه صفحه با شمارش معکوس ۳۰ دقیقه‌ای باز می‌کرد و یه دکمه‌ی «رد کردن»... و صفحه‌ی بعد، ۲۴ کلمه‌ی بازیابی رو می‌خواست. خود NGRAVE تأیید کرد که سیستم نوتیفیکیشن LIQUID هک شده. دستگاه و کلیدهای داخلش دست نخورده بودن؛ فقط کسایی ضرر کردن که کلمه‌ها رو تایپ کردن. طبق تحقیق Bitquery، یه دزد در حدود ۶ ساعت ۲.۶۵ میلیون دلار از ۸۴ کیف پول روی ۶ شبکه برداشت؛ دو سومش بیت‌کوین بود. یه روز قبلش (۱۶ اکتبر) هم کاربرهای SecuX از داخل اپ همون شرکت لینک فیشینگ گرفته بودن. درس‌ها: 🔑 هیچ اپ، پشتیبانی یا «مرکز امنیت»ی هیچ‌وقت عبارت بازیابی‌ت رو نمی‌خواد. هیچ‌وقت. ⏱ شمارش معکوس و ترسوندن یعنی کلاهبرداری. 📵 عبارت بازیابی رو فقط وقتی خودت داری کیف پول رو بازیابی می‌کنی، و فقط توی خود کیف پول (ترجیحاً روی خود دستگاه سخت‌افزاری) وارد کن؛ نه توی هیچ سایت و فرمی. 🧾 اگه یه بار جایی تایپش کردی، فرض کن لو رفته: کیف پول جدید با کلمه‌های جدید بساز و همه‌چی رو منتقل کن. پیام رو از روی فرستنده‌ش قضاوت نکن؛ از روی چیزی که ازت می‌خواد. منابع: #بیت_کوین #امنیت #bitcoin #farsi
زمانی در بیتکوین | Zamani in Bitcoin's avatar
zamanibitcoin 1 month ago
سلام ناستر 👋🟠 اینجا «زمانی در بیتکوین» است. فقط بیت‌کوین؛ بدون شت‌کوین، بدون وعده‌ی سود. اینجا به فارسی درباره‌ی این‌ها می‌نویسم: 🔐 نگهداری شخصی بیت‌کوین (کلیدهات، بیت‌کوینت) 🛡 امنیت کیف پول و عبارت بازیابی 🕵️ حریم خصوصی و آزادی در اینترنت ⚡ آموزش ناستر کانال تلگرام: #بیت_کوین #nostr #farsi
↑