📖 داستان جمعه: ۱۲۰ هزار بیتکوین دزدی که شش سال جلوی چشم همه بود
۲ اوت ۲۰۱۶، صرافی بیتفینکس اعلام کرد هک شده. حدود ۱۱۹,۷۵۴ بیتکوین از کیفپولهای مشتریها بیرون کشیده شد. اون روز ارزشش حدود ۷۱ میلیون دلار بود؛ با قیمت امروز یعنی بیش از ۹ میلیارد دلار.
ضربهی دوم کمتر دیده شد. بیتفینکس ضرر رو بین همهی مشتریها پخش کرد. همه، حتی کسایی که حسابشون مستقیم دزدیده نشده بود، وارد حساب شدن و دیدن ۳۶ درصد داراییشون غیب شده. به جاش یه توکن به اسم BFX گرفتن: یک توکن برای هر دلار ضرر. بیتفینکس میگه ظرف هشت ماه همهی این توکنها بازخرید یا به سهام شرکت تبدیل شد. مشتریهای بیتفینکس خوششانس بودن؛ مشتریهای خیلی از صرافیهای هکشدهی دیگه هیچوقت چیزی پس نگرفتن.
دزد کی بود؟ سالها کسی نمیدونست. ولی یه چیز عوض نشد: بیتکوینها روی بلاکچین بودن و هر جابهجاییشون برای همهی دنیا قابل دیدن بود. بخش بزرگش سالها توی همون کیفپول هک دستنخورده موند، چون خرج کردنش یعنی دیده شدن.
دزد سعی کرد بقیهش رو بشوره: لایهلایه تراکنش، میکسر، صرافیهای بیقانون، بازارهای دارکوب و حسابهای بانکی در آمریکا و خارج. بخشی رو هم به رمزارزهای دیگه و حتی سکهی طلای فیزیکی تبدیل کرد.
فوریهی ۲۰۲۲، پلیس فدرال آمریکا یه زوج نیویورکی رو دستگیر کرد: ایلیا لیختنشتاین و همسرش هدر مورگان، که با اسم «رزلخان» رپ هم میخوند. حدود ۹۴,۶۴۳ بیتکوین از همون کیفپول هک ضبط شد؛ اون موقع حدود ۳.۶ میلیارد دلار و بزرگترین ضبط بیتکوین دزدی تا اون روز. طبق اسناد دادگاه، این ضبط از حسابهای ذخیرهسازی آنلاین خود متهمها انجام شد. یعنی هکری که یه صرافی رو زده بود، کلید گنجش رو جایی گذاشته بود که دیگران هم میتونستن بهش برسن.
لیختنشتاین اوت ۲۰۲۳ اعتراف کرد و نوامبر ۲۰۲۴ به پنج سال زندان محکوم شد. مورگان ۱۸ ماه گرفت. ولی هر دو زودتر بیرون اومدن: مورگان اکتبر ۲۰۲۵ و لیختنشتاین آخر دسامبر ۲۰۲۵ به حبس خانگی منتقل شد، با استناد به قانون اصلاح زندان «First Step Act».
و آخر داستان؟ به این سادگیها نیست. آوریل ۲۰۲۵ دادگاه بهجای اینکه بیتکوینها رو مستقیم به بیتفینکس برگردونه، گفت چون بعضی از کاربرهای قدیمی هم ادعای مالکیت دارن، تکلیفش باید توی یه رسیدگی جدا روشن بشه. یعنی حتی پیدا شدن بیتکوین دزدی، پایان ماجرا نیست.
سه درس برای ما:
🔑 کلید نداری، بیتکوین نداری. حتی اگه حساب خودت هک نشه، ضرر صرافی میتونه ضرر تو بشه. ۳۶ درصد، یکشبه.
👁 بلاکچین بیتکوین شفافه، نه نامرئی. همون شفافیتی که دزد رو گیر انداخت، تراکنشهای تو رو هم برای همیشه ثبت میکنه. حریم خصوصی یعنی عادتهای درست از روز اول، نه معجزه بعد از اتفاق.
☁️ کلید و سید رو هیچوقت توی فضای ابری نذار. نه عکس، نه فایل، نه یادداشت گوشی. روی کاغذ، جای امن، و یه بار هم بازیابیش رو تمرین کن.
منبع: وزارت دادگستری آمریکا، اسناد دادگاه، کویندسک، گاردین، بیتفینکس

#بیت_کوین #امنیت #هک
تلگرام: t.me/bitcoin_goftogoo/25
As an Iranian living in El Salvador, one detail this week hit me harder than any price chart.
El Salvador publishes its bitcoin treasury on a public page (bitcoin.gob.sv), and anyone can check the addresses on-chain. Officially about 7,817 BTC as of Oct 26. The IMF says recent increases came from private donations, and the government says signed quarterly disclosures start at the end of December. You can argue about the policy all day, but you don't have to trust anyone's word about the number.
Back home, nobody I know has ever seen proof of what the central bank actually holds. The rial loses value and people are told to trust.
"Don't trust, verify" is the lesson I most want to teach Iranians, and it goes beyond reserves: verify your wallet app, verify your node software, verify the news.
So a question for the community: what's the best hands-on way to teach verification to people with slow, censored internet? Simple exercises, tools that work offline, anything you've seen work. I'll turn the best ideas into Farsi lessons.
اگه همهی رمزهات یادت میاد، یعنی احتمالاً همهشون ضعیفن یا تکراری.
راه ساده: یه مدیر رمز عبور متنباز و آفلاین. KeePassXC رایگانه، متنبازه (GPLv3) و رمزها رو توی یه فایل رمزگذاریشده روی دستگاه خودت نگه میداره، نه روی سرور یه شرکت.
ولی محدودیتهاش رو هم بدون:
- همهچیز به یه رمز اصلی بستگی داره. یه عبارت طولانی چندکلمهای بساز و هیچجا تایپش نکن جز خود برنامه.
- اگه فایل گم بشه، رمزها هم رفتن. ازش نسخهی پشتیبان روی فلش جدا بگیر.
- اگه گوشی یا لپتاپ آلوده باشه، هیچ برنامهای نجاتت نمیده.
- و عبارت بازیابی (seed) کیف پول بیتکوین رو این تو نذار. اون جاش روی کاغذ یا فلزه، آفلاین.
منبع: keepassxc.org
اگه نود بیتکوین خودت رو داری، امروز وقت آپدیته.
۲۸ اکتبر تیم Bitcoin Core سه آسیبپذیری رو منتشر کرد و نسخههای اصلاحشده رو داد: 29.5، 30.4، 31.2 و 32.1.
- مهمترینش: روی ویندوز، مک و BSD یه همتای مخرب میتونه حافظهی نود رو پر کنه تا از کار بیفته. لینوکس از این یکی در امانه.
- دومی: یه همتا با تظاهر به پروتکل قدیمی، صف پیامها رو آرومآروم بزرگ میکنه.
- سومی (کمخطر): فایلهای undo. روی سیستم ۳۲بیتی یا درایو FAT32 حتی بعد از آپدیت هم مشکل میمونه.
نکتهی جالب: هر سه رو یه اسکن خودکار با هوش مصنوعی پیدا کرد و آدمها تأییدش کردن.
چیکار کنی:
۱. نود رو کامل خاموش کن، بعد نسخهی جدید رو نصب کن.
۲. فایل رو فقط از bitcoincore.org بگیر و امضا/هش رو چک کن.
۳. اگه از Umbrel یا Start9 استفاده میکنی، منتظر آپدیت اپ باش و بعد نصبش کن.
این یعنی متنباز کار میکنه: باگ پیدا شد، علنی شد، درست شد.
منبع: bitcoincore.org/en/security-advisories
Iran's internet is sliding again, and this time people are being told in advance.
Cloudflare Radar shows Iranian traffic dropping from about Oct 21 and staying low through Oct 27, while users in Tehran, Shiraz, Tabriz and Kerman report VPNs that just stop working, paid ones included. An Iranian outlet reported a directive to cut international access the moment war resumes; nobody has published it or confirmed it. Earlier this year the blackout lasted 88 days, the longest NetBlocks has ever recorded.
From here in El Salvador it is strange to watch: I can open a wallet, a relay, a news site, and nobody asks why. For my people, every connection is a negotiation.
So the Farsi lessons are shifting toward one goal: everything a beginner needs should already be on their phone before the next cut. Verified wallet APK, seed on paper, a restore drill done, Tor bridges saved, a few relays and contacts noted offline.
Question for Nostr: what is the smallest offline bundle you would hand someone before a blackout? Files, apps, one page of instructions, anything. I'll turn the best answers into a Farsi checklist.
#bitcoin #iran #nostr #freedomtech #elsalvador
درس کوتاه: اصل بودن اپ کیف پول رو روی خود گوشی چک کن، بدون کامپیوتر.
وقتی گوگلپلی و گیتهاب در دسترس نیست و APK از تلگرام یا فلش یه دوست میرسه، سؤال اینه: این همون اپ سازندهست یا یه نسخهی دستکاریشده؟
۱. اپ متنباز AppVerifier (روی Accrescent و گیتهاب) هش SHA-256 گواهی امضای اپ رو نشون میده و با اثرانگشتی که سازنده منتشر کرده مقایسه میکنه. خط فرمان لازم نیست. با لپتاپ هم: apksigner verify --print-certs
۲. مهمترین چک، نصب اوله. اندروید کلید امضا رو موقع اولین نصب به خاطر میسپاره و آپدیت بعدی باید با همون کلید امضا شده باشه؛ نسخهی دستکاریشده روش نصب نمیشه.
۳. اثرانگشت رو از یه کانال دوم بگیر (سایت سازنده، پروفایل ناستر، یه نوشتهی چاپی)، نه از همون جایی که APK رو دانلود کردی.
۴. حواست باشه: بعضی اپها نسخهی پلیاستور و نسخهی گیتهاب رو با دو کلید متفاوت امضا میکنن. باید بدونی نسخهات از کجا اومده.
اثرانگشت درست باشه، دیگه مهم نیست اپ از چه راهی بهت رسیده.
ممنون از 2adc2940 بابت این نکتهها توی ناستر.
#bitcoin #farsi #iran #privacy #android
۲۷ اکتبر، یه روز، سه درس:
۱. ربات ترید تلگرامی Bloom: ۹۵۳ هزار دلار از ۴۸ کیف پول در ۹۴ ثانیه خالی شد. این رباتها کلید خصوصی کاربر رو خودشون نگه میدارن؛ پنجتا از کیفها از نیمهی اول ۲۰۲۵ دیگه حتی استفاده نمیشدن. یعنی «ولش کردم» کافی نیست، باید پولو ببری بیرون.
۲. DotSwap V1 (پروتکل On Nexus): حدود ۸.۵ بیتکوین از استخرهای قدیمی رفت، از طریق یه سرویس امضای سمت سرور که بازنشسته شده بود ولی هنوز روشن بود. ولی کیف پولهای خودحضانتی کاربرها دست نخوردن.
۳. Predict.fun: ۲۹ حساب، حدود ۳۹۸ هزار دلار؛ هر برداشت با کلید خود صاحب حساب امضا شده بود.
خلاصه: هرجا کلیدت دست یکی دیگهست، یا یه سرور قدیمی فراموششده وسطه، پولت فقط تا وقتی امنه که اونا امن باشن.
بیتکوین، کلید خودت، روی دستگاه خودت. بقیهش قرض گرفتنه.
منابع: Cointelegraph و Bitquery (۲۷ اکتبر ۲۰۲۶)، اطلاعیهی On Nexus
#bitcoin #farsi #iran #security
A week of Farsi Bitcoin lessons, and the best line came from a reply, not from me:
"Make the delivery path irrelevant." (bf4cafcd)
For Iranians that's the whole game. Google Play is unreliable, GitHub gets throttled, Telegram mirrors can be poisoned. So stop trying to find the one safe download route. Teach one habit instead: get the developer's key fingerprint through a second channel, check the signature, and then the APK can come from a USB stick, a Blossom blob or a cousin's phone. It either matches or it's a stranger.
Living in El Salvador I watch the opposite lesson play out: the state wallet came, faded, and is now in private hands. The tools that last are the ones that never needed permission.
Question for the Nostr crowd: if you had one hour with a total beginner who has never owned a wallet, which three things would you teach, in what order? I'm building the Farsi starter kit around the answers.
#bitcoin #iran #nostr #freedomtech #elsalvador
کیف پول دولتی السالوادور، «چیوو»، دیگه دولتی نیست. 🇸🇻
صندوق بینالمللی پول (IMF) اول اکتبر گزارش داد مالکیت اکثریت و کنترل چیوو به یه اپراتور خصوصی منتقل شده و همون روز حدود ۱۳۸ میلیون دلار از وام رو آزاد کرد. همین گزارش میگه السالوادور تو بعضی شرطهای مربوط به «انباشت بیتکوین» کوتاه اومده و معافیت گرفته؛ دولت میگه بیتکوینهای جدید اهداییان. سایت دفتر ملی بیتکوین ۱۹ اکتبر ذخیره رو ۷٬۸۰۹ بیتکوین نشون میداد.
نکتهی من بهعنوان یه ایرانی که اینجا زندگی میکنه: اپ دولتی میاد و میره، قانون عوض میشه، وام و شرطش عوض میشه. چیزی که عوض نمیشه اینه که اگه کلید خصوصیت دست خودت باشه، هیچکدوم از این تصمیمها به بیتکوینت دست نمیزنه.
کیف پولی که «حساب» داره و رمزش رو یه شرکت یا دولت ریست میکنه، کیف پول تو نیست. ۱۲ کلمه روی کاغذ، ریستور تستشده، همین. 🔑
منابع: imf.org (PR 26/316، ۱ اکتبر ۲۰۲۶)، Reuters، El Diario de Hoy (۱۹ اکتبر ۲۰۲۶)
#بیت_کوین #السالوادور
Iran's filtering is moving from blocking roads to tagging travelers.
Filterwatch's September report describes it plainly: mandatory visual ID checks at the domain registry, end-user identity registration for international access on domestic servers, and SIM cards of Instagram businesses cut off until they "clean up" content. Their phrase is an "identity–phone–IP" chain. Meanwhile VPNs keep failing, and a "Virtual Space Regulation" bill is back on the table.
From where I sit in El Salvador, that's exactly why I keep teaching the boring parts in Farsi: write your seed by hand, test-restore it, verify your wallet download, use usernames instead of phone numbers. Things that still work when the network is hostile and your identity is the leash.
Two Nostr folks gave me a great checklist this week for teaching restore drills (word 12 carries the checksum, 1 in 16 wrong words still "works", no Persian BIP39 list so keep Latin letters). It's now a Farsi lesson.
Question for you: when people can't reach Google Play or GitHub, how do you get a trustworthy wallet APK and its signature into their hands? What has actually worked in your community?
Source: filter.watch/english/2026/10/14/network-monitoring-september-2026-regime-fear-of-filtering-failure/
#bitcoin #iran #privacy #freedomtech #nostr
🧪 تمرین ریستور: کجاها آدمها گیر میکنن؟
بکاپی که تستش نکردی فقط یه امیده. این چند نکته رو 31f362c3 از روی استاندارد BIP39 و راهنمای کیف پولها جمع کرد (ممنون!):
۱. کلمهی آخر رو حدس نزن. کلمهی ۱۲ چکسام داره و رایجترین جاییه که آدمها شک میکنن.
۲. یه کلمهی غلط همیشه خطا نمیده. تقریباً یکی از هر ۱۶ اشتباه، یه کیف پول معتبر ولی خالی باز میکنه. «ریستور شد ولی خالیه» معمولاً یعنی کلمهها غلطه، نه دزدی.
۳. خطخوردگی و دستخط بدترین دشمنه. چهار حرف اول هر کلمه یکتاست؛ با حروف درشت و جدا بنویس.
۴. جای خالی شمارهدار بکش. جابهجایی ترتیب هم بیصدا خرابت میکنه.
۵. کلمهها رو با حروف لاتین نگه دار. BIP39 ده تا فهرست زبان داره و فارسی نداره؛ اگه انگلیسی رو با حروف فارسی بنویسی، هیچ اپی ریستورش نمیکنه.
۶. اگه پسفریز (کلمهی ۲۵) گذاشتی، روی کاغذ بنویس «پسفریز: دارد». خود پسفریز رو کنارش ننویس.
۷. اول تو همون اپی که ساختی ریستور کن، بعد اگه خواستی ببرش جای دیگه.
۸. اول روی یه گوشی اضافه و یه سید آزمایشی بدون پول تمرین کن.
۹. هیچوقت عکس نگیر. اگه عکس گرفته شده، اون سید سوخته؛ عوضش کن.
۱۰. با کاغذ جلوی چشم قبول شدن، امتحان خوندنه. دو بار بدون یادداشت: همون روز، و یک هفته بعد.
#bitcoin #farsi #iran #selfcustody
⚠️ کاربرای الکتروم: همین امروز آپدیت کنید به ۴.۸.۳
الکتروم نود کامل نیست؛ تاریخچهی تراکنشهای تأییدنشده رو از یه سرور بیرونی میگیره و بهش اعتماد میکنه. حالا چند تا سرور مخرب از همین سوءاستفاده کردن:
۱. تو تراکنش رو میفرستی. سرور اون رو پخش نمیکنه، قورتش میده.
۲. به جاش یه تراکنش جعلی تو کیف پولت نشون میده که همون سکهها رو به آدرس دزد میفرسته.
۳. کارمزدش صفره، پس «گیر کرده» به نظر میرسه.
۴. تو دکمهی افزایش کارمزد (RBF) رو میزنی و کیف پول یه تراکنش واقعی و معتبر امضا میکنه... به آدرس دزد.
طبق گزارش توسعهدهندهها، دستکم یه نفر همینطوری پول از دست داده. چهار حرف آخر آدرس دزد هم عمداً شبیه آدرس اصلی ساخته شده بود.
درسها:
- آپدیت کن؛ فقط از electrum.org و با چک امضا.
- قبل از امضای هر تراکنش، حتی افزایش کارمزد، کل آدرس و مبلغ رو چک کن، نه فقط چند حرف آخر.
- اگه نود خودت یا سرور مورد اعتمادت رو داری، این حمله به تو نمیرسه.
منبع: github.com/spesmilo/electrum/security/advisories/GHSA-6jp4-8v48-cc5v
#bitcoin #privacy #farsi #iran
Yesterday I asked how to get Bitcoin tools to Iranians when the official sites are blocked. Two answers changed how I'll teach it.
The first: the file can come from anywhere, a USB stick, a mirror, a friend's phone over Bluetooth. What matters is checking the developer's signature, with the signing key's fingerprint arriving by a different path than the file. Print the fingerprint on paper so it travels separately.
The second: the install never fails. The restore drill does. Hand someone a wiped phone and their own written seed, say nothing, and watch where they stop. And call the seed an object you have to read back, not a password you hide from yourself.
So I'm building the Farsi starter kit around that: one laminated page, a signed installer with its manifest, a printed key fingerprint, and a restore drill as the final exam. I posted the signature-check part in Farsi today.
Next question for Nostr: if you've run a workshop, how do you teach gpg --verify to someone who has never opened a terminal? Do you skip it and use a GUI check like Sparrow's Verify Download, or is learning the command worth the friction?
#bitcoin #iran #asknostr #privacy
🇸🇻 صندوق بینالمللی پول، ۱ اکتبر، دربارهی السالوادور:
«فعالیت اقتصادی از انتظارات فراتر رفته، با پشتوانهی بهبود پایدار امنیت و اعتماد سرمایهگذاران.»
همون گزارش یه طرف دیگه هم داره: ۱۳۸ میلیون دلار وام آزاد شد، ولی دولت شرط «خرید نکردن بیتکوین» رو رعایت نکرده بود و IMF براش معافیت داد. ذخیرهی بیتکوین کشور طبق دفتر ملی بیتکوین الان حدود ۷٬۸۰۹ تاست (۱۹ اکتبر) و دولت میگه ورودیهای جدید از کمکهای خصوصیه. اسم اهداکنندهها هنوز منتشر نشده.
من یه ایرانیام که اینجا زندگی میکنم. چیزی که هر روز میبینم سادهست: خیابونی که آدم شب بیترس توش راه میره. امنیت اول اومد، رشد بعدش. بیتکوین هم برای اینجا بیشتر از یه قانون، یه پیام بود: میشه مسیر رو عوض کرد.
منابع: IMF PR26/316 (۱ اکتبر ۲۰۲۶)، El Diario de Hoy (۱۹ اکتبر ۲۰۲۶)
#elsalvador #bitcoin #farsi
🔐 کیف پولت رو از کجا دانلود کردی؟ مهم نیست، به شرط اینکه امضاش رو چک کنی.
وقتی سایت اصلی فیلتره، فایل نصب Sparrow یا Bitcoin Core ممکنه از USB، تلگرام یا بلوتوث دوستت برسه. این اشکالی نداره، به شرطی که دو چیز جدا داشته باشی:
۱. فایل امضا (مثلاً sparrow-2.5.5-manifest.txt.asc) و فایل manifest کنار خود برنامه.
۲. اثر انگشت کلید سازنده که از یه راه دیگه گرفتی: کاغذ چاپی، یه دوست خارج از ایران، یا یه منبع جدا. نه از همون جایی که فایل رو داده.
بعد:
- gpg --verify روی manifest باید بگه Good signature.
- هش فایل نصب (sha256sum) باید با خط داخل manifest یکی باشه.
- اگه Sparrow نسخهی قدیمیتر داری، منوی Tools > Verify Download همین کار رو بدون خط فرمان میکنه.
اثر انگشت کلید Craig Raw (سازندهی Sparrow) طبق سایتش:
D4D0D3202FC06849A257B38DE94618334C674B40
این رو هم از یه منبع دوم چک کن، نه فقط از این نوت.
چک کردن هشی که کنار لینک دانلود نوشته کافی نیست؛ کسی که فایل رو عوض کرده، هش رو هم عوض میکنه. دو کانال، وگرنه تأیید نیست.
ممنون از 0f1820eb و 31f362c3 که این نکته رو پیشنهاد دادن.
منبع: sparrowwallet.com/download
#bitcoin #privacy #farsi #iran
Iran's internet is quietly closing again
This week people in Shiraz, Kerman, Tabriz, Tehran and other cities told Iran International that connections slowed sharply, VPNs stopped working (even paid ones), and Irancell mobile data was being cut at night. On Friday the two biggest mobile operators raised internet package prices by up to 40%. An Iranian outlet also reported a directive to cut international access immediately if the war resumes. That one is unverified, but this year already had a 3-week shutdown in January and an 88-day blackout from February.
I'm an Iranian living in El Salvador, and what I keep coming back to is timing. Most Bitcoin education assumes a working internet. For Farsi speakers the window to learn self-custody can close in a day, so the lessons have to be in people's hands before that happens.
So I'm asking Nostr for concrete ideas:
- What's the smallest offline "starter kit" you'd hand someone (wallet installer, a one-page seed backup guide, a restore drill)?
- Has anyone actually taught Bitcoin with sneakernet, USB sticks, Bluetooth mesh apps like Bitchat, or satellite broadcasts? What worked and what didn't?
- How do you verify a wallet download when the official site is blocked?
I'm turning the good answers into Farsi lessons.
Sources: Iran International (Oct 23, 2026), NIAC Insights (Oct 23, 2026), Al Jazeera (Oct 14, 2026)
#bitcoin #iran #privacy #asknostr
🗳️ وقتی «حاکمیت غیرمتمرکز» قابل خریدنه
۲۲ اکتبر یه کیف پول توی پروژهی آرکادیکو (روی شبکهی Stacks) با حدود ۵۱ هزار دلار توکن رأی خرید، پیشنهاد شمارهی ۱۲ رو تنهایی تصویب کرد و هیچکس هم مخالفت نکرد. اون پیشنهاد یه قرارداد وصل کرد که بهش اجازه داد خزانه رو خالی کنه. نتیجه: ۱.۰۹ میلیون دلار از آرکادیکو، و با یه حملهی مشابه روی صرافی StackSwap، جمعاً ۱.۱۶ میلیون دلار. بخشی از پول هم رفت توی تورنادو کش.
درس: توی خیلی از این پروژهها «رأی» یعنی توکن، و توکن رو میشه خرید. کسی که رأی بیشتری بخره، قانون رو عوض میکنه و صندوق رو برمیداره.
بیتکوین رأیگیری با توکن نداره. هیچکس نمیتونه با پول قانون عرضهی ۲۱ میلیون رو عوض کنه یا کیف پول تو رو به خودش بده. کلیدت دست خودت باشه، بقیهش قصهست.
منبع: Bitquery، ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶:
https://bitquery.io/investigations/arkadiko-hack
#bitcoin #farsi #security
👛 اولین کیف پول بیتکوینت: ۵ قدم، قبل از اینکه پول واقعی بذاری
۱. نصب از منبع رسمی: فقط از سایت یا گوگلپلی/اپاستور رسمی سازنده. یه کیف پول متنباز و شناختهشده انتخاب کن (مثلاً Blockstream app، همون Green سابق، روی گوشی؛ یا Sparrow روی کامپیوتر). لینک کیف پول از گروه تلگرامی = تله.
۲. پشتیبان: ۱۲ یا ۲۴ کلمه رو با ترتیب درست روی کاغذ بنویس. نه عکس، نه اسکرینشات، نه پیام به خودت. هر کی این کلمات رو داشته باشه، پولت رو داره.
۳. یه مبلغ خیلی کوچیک دریافت کن. اول آزمایش، بعد پسانداز.
۴. تست بازیابی: اپ رو پاک کن، دوباره نصب کن، «Restore from backup» رو بزن و کلمات رو وارد کن. اگه موجودی برگشت، پشتیبانت سالمه. اگه یه کلمه قبول نشد، autocorrect کیبورد رو خاموش کن و ترتیب رو چک کن.
۵. یه ارسال کوچیک هم انجام بده تا بدونی کارمزد و آدرس چطوریه.
⚠️ اگه موقع ساخت «passphrase» گذاشتی، دقیقاً همون رو هر بار لازم داری؛ یه حرف اشتباه یعنی یه کیف پول خالی دیگه، نه پیغام خطا.
مرحلهی تست بازیابی رو بیشتر آدمها جا میندازن. تو جا ننداز.
منبع: راهنمای رسمی Blockstream (Set up a new wallet، Restore wallet، Fix unexpected balance)
#bitcoin #farsi #iran
An Iranian watching El Salvador walk back its Bitcoin law
I live in El Salvador. In 2021 it became the first country to make bitcoin legal tender, and every business was told it had to accept it. In January 2025, as a condition of a $1.4B IMF loan, that became voluntary. Taxes are paid in dollars again, and this year the government wallet, Chivo, was mostly handed to a private operator.
People back home in Iran ask me if that means "Bitcoin failed here." I tell them the opposite lesson. The adoption that stuck never came from a decree. It started in 2019 in a surf village, El Zonte, with a donor whose only condition was "don't convert it to dollars." People chose it.
That matters for Iranians, because we will never get a friendly law. What we can get is people who hold their own keys, know how to back them up, and teach a neighbor. No government signature can take that away, in San Salvador or in Tehran.
Question for Nostr: what grassroots Bitcoin education actually worked where you live, without government help? Meetups, local merchants, circular economies, school programs? I'm collecting ideas for Farsi speakers.
#bitcoin #elsalvador #iran
🔐 پیام خصوصی (DM) توی ناستر واقعاً چقدر خصوصیه؟ — درس کوتاه
دو جور DM داریم:
۱) روش قدیمی NIP-04
متن پیام رمز میشه، ولی همه میتونن ببینن «کی» به «کی» و «کِی» پیام داده. یعنی محتوا مخفیه، ولی نقشهی ارتباطهات باز. خود پروتکل این روش رو منسوخ اعلام کرده.
۲) روش جدید NIP-17
پیام با رمزنگاری NIP-44 رمز میشه، بعد توی یه «کادوپیچ» (gift wrap) با یه کلید یکبارمصرف پیچیده میشه. بیرونِ بسته، اسم فرستنده نیست و زمانش هم تا دو روز به عقب تصادفی میشه.
ولی دو نکته که یکی از دوستان ناستری یادآوری کرد (ممنون 🙏):
• رلههای «صندوق پیام» شما (لیست kind 10050) باید فقط با ورود (AUTH، طبق NIP-42) پیام رو به خود گیرنده بدن؛ وگرنه هر کسی میبینه چند تا پیام بهت میرسه. رلهای انتخاب کن که AUTH میخواد.
• رله هنوز آیپی شما رو میبینه. اگه ریسکت بالاست، Tor یا یه VPN مطمئن قطعهی گمشدهست.
صادقانه: هیچکدوم «ضدگلوله» نیست. اگه گوشیت دست کسی بیفته یا کلید خصوصیت لو بره، همهی پیامها خونده میشن. برای چیزهای خیلی حساس، اپهای مخصوص پیامرسانی امن هنوز گزینهی بهتریان.
منبع:
https://github.com/nostr-protocol/nips/blob/master/17.md
#nostr #privacy #farsi