Proje önerisi...
ChatGPT ile kendim için konuşurken çıktı ortaya : )))
Müzik- Koku- Yemek zevklerimin ortak Duygusunu bulduk..
Hepsi aynı duyguya hizmet ediyor..
“Temiz, arınmış ama derinleşerek yükselen yoğunluk”
"Beni kirletmeden, içten yoğunlaştırıp yükselten deneyim”..
“hafifleyerek genişleyen özgürlük hissi”
Sonra da Pazarlama için proje taslağına çevirdik.
Araştırılması için Üniversitelerden ilgililere göndereceğim.
Farklı ülkelerde de yapılırsa çok daha değerli sonuçlar çıkabilir.
PROJE ÖNERİ TASLAĞI
Duygusal Tepkiler Temelli Çoklu Duyusal Tüketici Segmentasyonu: Deneysel Bir Yaklaşım
1. Proje Özeti
Bu proje, bireylerin müzik, koku ve tat gibi farklı duyusal uyaranlara verdikleri tepkilerin, ortak duygusal boyutlar üzerinden açıklanıp açıklanamayacağını incelemeyi amaçlamaktadır. Mevcut literatürde duyusal tercihler genellikle tekil alanlar üzerinden ele alınmakta ve tüketici davranışı çoğunlukla gözlemlenebilir seçimler üzerinden analiz edilmektedir.
Ancak mevcut öneri sistemleri (recommendation systems) büyük ölçüde geçmiş davranışlara dayalı benzerlik algoritmaları kullanmakta olup, bireylerin tercih nedenlerini açıklamakta yetersiz kalmaktadır.
Bu çalışma, bireylerin duyusal tercihlerinin altında yatan duygu temelli yapıyı ortaya koyarak, davranış temelli yaklaşımların ötesine geçen alternatif bir model geliştirmeyi hedeflemektedir.
2. Problemin Tanımı ve Araştırmanın Önemi
Günümüzde dijital platformlarda kullanılan öneri sistemleri, kullanıcıların geçmiş tercihleri üzerinden benzer içerikler sunmaktadır. Bu yaklaşım, “ne seçildiği” bilgisini kullanmakta; ancak “neden seçildiği” sorusuna yanıt verememektedir.
Bu durumun temel sınırlılıkları şunlardır:
Farklı kategoriler arasında (örneğin müzik–koku–tat) ilişki kurulamaması
Yeni veya alışılmadık tercihler için düşük öngörü gücü
Kullanıcı davranışının yüzeysel kalıplarla açıklanması
Bu proje, söz konusu sınırlılıkları aşmayı hedeflemektedir.
Temel yaklaşım:
Bireyler ürün veya kategori seçmez; bu seçimlerin arkasında yer alan duygusal deneyimi seçer.
Bu doğrultuda geliştirilecek model, mevcut sistemlerden farklı olarak:
davranış temelli değil duygu temelli
tek alanlı değil çoklu duyusal
benzerlik odaklı değil neden odaklı
bir analiz çerçevesi sunacaktır.
3. Araştırmanın Amacı
Bu projenin temel amacı:
Bireylerin farklı duyusal alanlardaki (müzik, koku, tat) tercihlerini açıklayan ortak duygusal boyutları ortaya koymak ve bu boyutlar üzerinden yeni bir tüketici segmentasyonu modeli geliştirmektir.
4. Literatüre Katkı ve Özgün Değer
Bu çalışma üç açıdan özgünlük taşımaktadır:
4.1 Çoklu duyusal yaklaşım
Müzik, koku ve tat tercihlerinin birlikte ele alınması literatürde sınırlıdır.
4.2 Duygu temelli modelleme
Mevcut çalışmalar tercihleri kategori veya özellik düzeyinde incelerken, bu çalışma duygusal boyutları merkezine almaktadır.
4.3 Öneri sistemlerine alternatif yaklaşım
Bu proje, klasik “benzerlik temelli öneri sistemleri” yerine:
duygusal deneyim temelli öneri modelinin altyapısını oluşturmayı hedeflemektedir.
5. Yöntem
5.1 Araştırma Tasarımı
Çalışma deneysel tasarım çerçevesinde yürütülecektir. Katılımcılar kontrollü ortamda çoklu duyusal uyaranlara maruz bırakılacaktır.
5.2 Uyarıcı Setleri
Müzik: farklı yapısal özelliklere sahip kısa parçalar (artan yoğunluk, sabit ritim, minimal yapı vb.)
Koku: çiçeksi, temiz, vanilyamsı, baharatlı kategoriler
Tat: sütlü, karamelize, baharatlı, ferah profiller
5.3 Ölçüm
Katılımcıların tepkileri aşağıdaki duygusal boyutlar üzerinden ölçülecektir:
Algılanan yoğunluk
Açıklık / temizlik hissi
Duygusal hareket (artan/sabit)
İçe yönelim / dışa yönelim
Bedensel tepki
6. Veri Analizi
Faktör analizi ile temel duygusal boyutlar belirlenecektir
Kümeleme analizi ile duygu temelli tüketici segmentleri oluşturulacaktır
Duygu profilleri ile duyusal tercihler arasındaki ilişkiler incelenecektir
7. Beklenen Sonuçlar ve Katkılar
Bu proje sonucunda:
Duyusal tercihler arasında ortak duygusal yapıların varlığı ortaya konulacaktır
Yeni bir duygu temelli segmentasyon modeli geliştirilecektir
Farklı ürün kategorileri arasında çapraz öneri (cross-recommendation) mümkün hale gelecektir
8. Uygulama Potansiyeli
Geliştirilecek model:
kişiselleştirilmiş öneri sistemleri
ürün geliştirme
deneyim tasarımı
pazarlama stratejileri
alanlarında uygulanabilir olacaktır.
9. Sonuç
Bu proje, tüketici davranışını “ne tercih edildiği” üzerinden değil, “neden tercih edildiği” üzerinden açıklamayı hedeflemektedir. Bu yaklaşım, mevcut öneri sistemlerinin ötesine geçerek daha derin ve genellenebilir bir model sunma potansiyeline sahiptir.
