Con gái của một người mẹ Trung Quốc đi học ở trường có chương trình trao đổi học sinh với một trường trung học cơ sở ở Hoa Kỳ, vì vậy có một nữ sinh người Mỹ đã đến sống ở nhà của bà. Trong những ngày tiếp xúc, cô bé này đã gây ấn tượng sâu sắc với bà. Bà cho biết:
***
Lần bất ngờ đầu tiên
Lần đầu tiên gặp, cô bé cao hơn con gái tôi một cái đầu, da trắng bóc, dáng người cao gầy, cô bé nở nụ cười chân thành vô cùng lôi cuốn. Bữa sáng đầu tiên, tôi chuẩn bị bánh bao và hoành thánh Dương Châu, các cháu đều ăn rất vui vẻ, cô bé người Mỹ cũng dùng đũa, nói là muốn 'nhập gia tùy tục'.
Khi sắp ăn xong, cô bé nói với tôi: "Đây là bữa sáng ngon nhất mà cháu từng ăn, vô cùng cảm ơn cô!" Cô bé này rất giỏi khen ngợi người khác, tôi hoàn toàn bất ngờ. Tôi nấu cho con gái ăn mười mấy năm cũng chưa từng được nghe con gái khen. Cảm giác khi được cô bé này khen ngợi thật sự rất tuyệt, khoảng cách giữa chúng tôi lập tức gần hơn không ít.
Lần bất ngờ thứ hai
Vào bữa tối, tôi nấu những món như trứng chiên cà chua, sườn xào chua ngọt mà mình giỏi nhất, chúng tôi vừa ăn vừa trò chuyện rất vui. Ăn xong, hai cháu đang nói chuyện, tôi bắt đầu dọn dẹp chén đũa, cô bé người Mỹ lập tức đứng dậy nói với tôi: "Cháu có thể giúp cô không ạ?"
Đây là lần thứ hai tôi bất ngờ, nhìn thấy sự chân thành của cô bé này, tôi vội nói: "Không cần đâu, hai đứa cứ nói chuyện đi". Con gái tôi thấy mẹ bận rộn mười mấy năm quen rồi, còn cô bé này biết suy nghĩ cho người khác, lập tức phản ứng theo bản năng như một thói quen.
Lần bất ngờ thứ ba
Ngày hôm sau, cả nhà đã khá thân với nhau rồi. Tôi thấy hộ chiếu của cô bé đã rất cũ nên tò mò hỏi: "Cháu từng đi bao nhiêu nước rồi?". Câu trả lời của cô bé khiến tôi bất ngờ lần thứ ba: "Đây là quyển hộ chiếu thứ 3 của cháu, cháu đã đi khoảng 30 nước rồi."
Nhìn thấy biểu cảm kinh ngạc của tôi, cô bé giải thích: "Thường thì vào kỳ nghỉ, trường chúng cháu sẽ tổ chức cho học sinh vừa đi du lịch vừa học. Đây là lần đầu cháu đến Trung Quốc, chủ yếu là đi Thượng Hải, Nam Kinh, Bắc Kinh và Tây An". 4 thành phố này được phụ huynh và giáo viên lựa chọn vì đại diện cho quá khứ và hiện tại của Trung Quốc. Tôi âm thầm bội phục, đồng thời hỏi cô bé: "Các cháu đi khắp thế giới như vậy, còn việc học thì sao?" Phải biết rằng con của chúng tôi dù vào kỳ nghỉ cũng phải chạy khắp các lớp học thêm.
Cô bé nhìn con gái tôi, tỏ ra rất ngưỡng mộ nói: "Bình thường việc học của chúng cháu rất nặng, mỗi ngày về nhà phải làm bài tập suốt 5 tiếng". "5 tiếng" này khiến con gái tôi bị sốc. Tôi bắt đầu hiểu được gia cảnh của cô bé: Bố làm ở công ty riêng, mẹ ở nhà nội trợ.
Nhưng cháu nhấn mạnh rằng mẹ mình rất vất vả, phải đảm đương mọi việc thường ngày trong nhà cùng với việc chăm sóc bãi cỏ, bảo dưỡng hồ bơi, máy bay trực thăng... ; anh trai cô bé rửa chén và giúp mẹ làm vệ sinh; còn cháu thì chịu trách nhiệm chăm sóc cho hai chú chó và ba chú mèo trong nhà. Cả nhà mỗi người có một nhiệm vụ riêng rất rõ ràng.
Còn gia đình tôi thì: bố, mẹ phải đi làm, mẹ còn phải lo sinh hoạt cho cả nhà, các con thì không quan tâm đến việc gì khác ngoài học tập. Rõ ràng là có sự khác biệt rất lớn về nghĩa vụ và trách nhiệm trong gia đình.
Lần bất ngờ thứ tư
Đây là bữa cơm cuối cùng chúng tôi ăn cùng nhau. Cô bé người Mỹ sắp phải rời khỏi Nam Kinh rồi, để cho cô bé thưởng thức những món ăn ngon nhất của Trung Quốc, chúng tôi đưa cô bé đến nhà hàng sang trọng nhất Nam Kinh có tên là Sư Tử Kiều và gọi món "gà hầm" xếp hàng đầu cả nước.
Sau khi cô bé biết món này làm từ vi cá thì vô cùng kiên quyết từ chối: "Cháu không thể chấp nhận được món ăn này, động vật cần được bảo vệ". Sau đó không bàn cãi thêm gì nữa, tôi đổ mồ hôi, đột nhiên cảm thấy nể phục.
Lần bất ngờ thứ năm
Sau bữa cơm, các cháu hẹn nhau đi chơi ở khu vui chơi gần đó, ngoài con gái tôi và cô bé người Mỹ, chúng tôi còn mời thêm 2 người bạn thân của con gái tôi. Chơi xong, các cháu không ngừng nói với tôi: "Mẹ ơi, người Mỹ quá giỏi luôn! Vào đến khu trò chơi, hai đứa bạn của con đi chơi ngay, cái gì vui thì chơi cái đó. Còn bạn người Mỹ thì kéo con vừa đi vừa quan sát trò nào có lợi nhất, đi một vòng rồi mới chọn mục tiêu, bạn ấy thắng rất nhiều đồng xu, sau khi chia cho chúng con rồi mới đi tìm trò mà mình thích".
Lần này tôi không chỉ bất ngờ, mà còn chấn động, một cô bé còn nhỏ như vậy đã biết làm thế nào để có được lợi ích lớn nhất, lúc nào cũng suy nghĩ rất kỹ lưỡng, quả thật là quá "đáng sợ". Con gái tôi nói một câu khiến tôi cứ suy nghĩ mãi: "Mẹ ơi, cứ thế này thì sau này chúng ta chỉ có thể làm công cho họ thôi ạ...."
• Suy ngẫm
Chúng ta đang nuôi dạy con thế nào vậy? Quá mức yêu chiều, quá mức bao bọc, liên tục can dự, dẫn đến việc con của chúng ta vô dụng, vô tình. Giáo dục theo kiểu máy photocopy đã làm mất đi tinh thần, hạn chế sự sáng tạo của các cháu. Tự do là bản tính của trẻ nhỏ, tự nhiên là thiên tính của các cháu, kiềm hãm bản tính và thiên tính nghĩa là kiềm hãm sức sống và động lực trưởng thành của trẻ.
Vậy nền giáo dục như thế nào mới thật sự có thể bồi dưỡng được nhân tài có sức sáng tạo đâ
Nguồn: Ngọc Trúc
Naomita
npub1x8sf...g9d6
Tôi tên là Ruth, 72 tuổi. Và hôm qua, tôi bỗng trở thành “đối tượng cần theo dõi”… trong mắt chính con gái mình.
Không phải vì tôi bệnh.
Không phải vì tôi lẫn.
Mà vì tôi đã… rút sạch toàn bộ tiền tiết kiệm của mình. Từng xu một.
Con gái tôi, Jessica, phó chủ tịch ở Thung lũng Silicon, nghĩ rằng tôi đã mất trí. Nó báo sẽ bay từ California về để làm một thứ mà nó gọi là “can thiệp khẩn”.
Nó không hiểu rằng… tôi vừa hồi sức cho chính cuộc đời mình.
Suốt 45 năm, tôi là Ruth — y tá trưởng khoa cấp cứu ở bệnh viện St. Jude’s. Cả cuộc đời tôi ngập mùi thuốc sát trùng, cà phê cháy và tiếng rên rỉ tuyệt vọng. Tôi từng nắm tay bệnh nhân, ép tim đến gãy cả xương sườn, báo tin dữ đến mức không còn nhớ nổi bao nhiêu lần.
Thế giới của tôi là hỗn loạn, và tôi biết cách xử lý nó.
Rồi tôi nghỉ hưu.
Sáu tháng sau, chồng tôi — Frank — mất. Và sự im lặng ập xuống như nuốt chửng tôi.
Jessica là người tốt. Nó chỉ… quá “hiệu quả”. Nó quản lý cả đội kỹ sư chuyên tạo ra app để “tối ưu hóa sự kết nối của con người”.
Chỉ có điều, cuộc đời không phải cái bảng Excel để nó gõ vài hàm là xong.
Thế là nó bắt đầu “sửa” tôi.
Nó bán nhà của tôi, chuyển tôi vào một khu dưỡng lão siêu hiện đại tên “Gilded Willow”. Mọi thứ đều là kính và thép bóng loáng. Nhưng tôi thấy mình như bị nhốt trong một cái… chuồng high-tech.
Nó đưa tôi đeo một cái vòng theo dõi nhịp tim, bước chân, nguy cơ té ngã. Nhìn không khác gì vòng quản thúc.
Những năm “vàng” của tôi bị biến thành thời khóa biểu:
10h: thể dục dưới nước
14h: “kích thích nhận thức” (thực ra là chơi Bingo)
17h: ăn tối ít muối
“Mẹ, dữ liệu cho thấy mẹ đang phát triển tốt lắm!” — nó nói qua video call, mắt vẫn nhìn vào một màn hình khác.
Tôi trả lời:
“Jessica, mẹ ‘nghỉ ngơi’ hai năm rồi. Và đó là thứ mệt nhất mẹ từng làm.”
Rồi tia sáng đến.
Hôm đó tôi đi xe buýt — chỉ để cảm nhận được mình đang di chuyển — thì trông thấy cái biển hiệu: “Sunrise Grill”.
Frank đã đưa tôi đến đây trong buổi hẹn đầu tiên của hai đứa hồi 1973. Chúng tôi ăn chung một miếng bánh táo.
Bây giờ, trước quán là biển “Bán gấp”. Bên cạnh còn dán tờ giấy báo điểm vệ sinh bét nhất.
Tôi bước vào. Bên trong trống trơn, chỉ có một cậu trai khoảng 20 mấy tuổi, ngồi gục bên laptop, người tái mét dưới ánh sáng màn hình.
Tôi gõ lên quầy:
“Cái mặt bàn này vi phạm quy định vệ sinh đó.”
Cậu giật mình, đóng laptop lại.
“Dạ… tụi con sắp đóng cửa. Hẳn luôn.”
“Tôi thấy rồi.” — tôi liếc ly cà phê nguội. — “Chủ ở đâu?”
Cậu thở dài:
“Dạ… là con. Ông nội con mở quán này. Ổng… mất rồi.”
“Vì COVID hả?” — tôi hỏi.
Cậu bật cười chua chát:
“Không. Ổng sống qua COVID. Nhưng… tiền viện phí giết tụi con. Con cố giữ quán, cố trả nợ, mà…”
Cậu dang tay như đầu hàng.
Cậu đang cố trả núi nợ bằng… mấy dĩa trứng chiên.
Bản năng của một y tá cấp cứu trỗi dậy. Đây không phải quán ăn xuống cấp. Đây là một ca cấp cứu.
“Tất cả hết bao nhiêu?” — tôi hỏi.
“Dạ??”
“Tổng nợ và giá sang quán.”
Cậu nói ra con số.
Gần bằng đúng số tiền tôi để dành cả đời.
“Tôi sẽ có mặt lúc 6h sáng mai.” — tôi mở sổ chi phiếu. — “Tôi không phải ‘cộng sự’. Tôi là sếp mới của cậu. Giờ thì về ngủ tám tiếng đi. Cậu đang suy thượng thận đấy.”
Cuộc gọi của Jessica sau đó… đúng kiểu phim truyền hình:
“Mẹ LÀM GÌ CƠ?! Đổ hết tiền hưu vào một cái quán ăn? Mẹ biết nó là tài sản rủi ro không?! Nó mất vệ sinh đó! Con sẽ gọi bác sĩ khám lại năng lực hành vi của mẹ — ”
“Jessica, con không thể tối ưu hóa lòng tốt đâu. Mẹ cúp máy đây. Mẹ còn phải cọ cái bếp.”
Và tôi tắt máy.
Tháng đầu tiên thật sự ác liệt. Nhưng đó là kiểu hỗn loạn mà tôi quen xử lý.
Sunrise Grill không chỉ thiếu đầu bếp. Nó thiếu… một y tá trưởng. Mà thứ đó thì tôi quá rành.
Khách cũ bắt đầu quay lại.
Walt, ông cựu chiến binh Việt Nam, lúc nào cũng ngồi một góc, càu nhàu, và chẳng bao giờ ăn hết bánh mì nướng.
Một hôm tôi đem cho ông chén cháo yến mạch.
“Tôi đâu có gọi cái này.” — ông gầm gừ.
“Tôi biết, Walt.” — tôi rót thêm cà phê. —
“Bốn mươi lăm năm làm y tá dạy tôi nhận ra khi nào… hàm răng giả làm đàn ông khó chịu. Ăn đi.”
Ông nhìn tôi qua cái muỗng.
Rồi… ông ăn thiệt.
Còn có Chloe — cô gái trẻ bế con nhỏ, vừa cho bú vừa gõ laptop, mặt thất thần. Cả quán nhìn mà thương.
Tôi bước tới, nhẹ nhàng đóng laptop lại.
“Con có… deadline.” — cô nói như sắp khóc.
“Không.” — tôi chuyển sang giọng y tá trưởng. —
“Con có một đứa bé. Và con đang sốt. Con đang mất nước.”
Tôi bế đứa bé. Nó im ngay, dụi mặt vào vai tôi như được trấn an bởi kinh nghiệm 72 năm.
“Alex!” — tôi gọi lớn.
“Cam vắt và súp gà cho Chloe. Miễn phí.”
Chloe khóc. Kiểu khóc âm thầm của những người phụ nữ nghĩ rằng mình thất bại ở mọi thứ cùng lúc.
Sunrise Grill lúc đó… không còn là quán ăn.
Nó là ca trực của tôi.
Jessica xuất hiện vào một chiều thứ Sáu mưa tầm tã. Trong tay ôm cái iPad như chuẩn bị “giải cứu ai đó”.
“Mẹ, chuyện này dừng ngay. Con đã nói chuyện với luật sư để làm thủ tục giám hộ — ”
Nó dừng lại.
Quán đông kín. Ấm cúng. Tiếng cười. Mùi đồ ăn.
Cuộc sống.
“Đây…” — nó lắp bắp — “…đây là mẹ tôi sao?”
Nó thấy tôi ở bàn cuối.
Chloe ngồi trước mặt tôi, đứa bé ngủ trong địu. Cô ấy đang khóc nhỏ:
“…con thấy mình thất bại, cô Ruth ơi. Con mệt lắm. Con cảm giác như mình làm hỏng mọi thứ…”
Tôi không đưa lời khuyên.
Không có checklist.
Tôi chỉ nắm tay cô ấy — bàn tay già nua 72 tuổi ôm lấy bàn tay run rẩy 25 tuổi.
“Không đâu con.” — tôi nói. —
“Con không thất bại. Con đang chới với. Nghĩa là con vẫn đang cố gắng. Giờ hít thở nào.”
Jessica đứng chết trân.
Những gì nó thấy… là thứ không app, không AI nào đo được.
Không “tối ưu hóa” được.
Nó đi tới quầy.
Alex ngẩng lên:
“Cô dùng gì ạ?”
Jessica nói, mắt đỏ hoe:
“Cho tôi… súp gà. Và một phần bánh táo.”
Trong căn hộ “thông minh” và vô cảm kia, tôi chỉ là một dữ liệu: một “nguy cơ té ngã”, một người cần giám sát.
Nhưng ở đây, trong cái quán nhỏ hỗn loạn này…
tôi có ích.
Người ta bảo già rồi thì nên nghỉ ngơi. Nên an toàn.
Nhưng con tàu nằm im trong cảng thì an toàn thật —
nhưng nó đâu phải sinh ra để nằm yên.
Da tôi nhăn, lưng tôi mỏi —
nhưng tôi chưa bao giờ vô dụng.
Chúng ta không phải đồ bỏ đi chỉ vì tóc bạc.
Không phải đối tượng để “quản lý”.
Chúng ta tự chăm sóc.
Chúng ta vẫn biết nắm tay, biết lắng nghe, biết nấu tô súp cho người cần nó.
Đừng để họ nhốt bạn lại.
Đừng để họ “tối ưu hóa” bạn đến mức biến bạn thành vô hình.
Hãy đi tìm nơi mà bạn còn được cần đến.
Hãy tìm ca trực của chính mình.
St
GIÀ RỒI, ĐỪNG CÁI GÌ CŨNG NHƯỜNG
Căn nhà ngói cũ nằm cuối con hẻm nhỏ, trước sân là bụi nguyệt quế vẫn trổ hoa dù chủ nhân đã già yếu. Ông Lâm ngồi ở bậc thềm, cặp mắt đục mờ, nhìn theo hàng xe cộ chạy ngoài phố. Cái quạt cũ quay lạch cạch, hơi gió hắt nghiêng về phía đứa cháu trai đang nằm bấm điện thoại.
“Ông ơi, quạt sang bên này chút, con nóng quá.”
Ông khẽ cười, tay run run đẩy quạt đi. Cơn gió nhẹ vừa chạm vào da đã rời khỏi, chỉ còn cái nóng lặng lẽ ở lại trên vai ông.
Bà Hạnh, vợ ông, mang mâm cơm lên bàn, giọng hiền:
“Ông ăn đi kẻo nguội.”
Ông gật đầu, nhưng chờ mãi, thằng cháu vẫn chưa buông điện thoại, con dâu vẫn đang gọi chồng từ trên gác xuống.
Bữa cơm chiều, người ăn trước, kẻ ăn sau, tiếng bát va nhau lạnh buốt như mưa giữa mùa khô.
⸻
Ngày còn trẻ, ông Lâm là thầy giáo trường huyện. Lương ít, nhưng tự trọng nhiều. Ông dạy người ta cách sống, cách giữ nghĩa làm người, còn bản thân thì lúc nào cũng nhịn. Nhịn cấp trên, nhịn đồng nghiệp, nhịn cả những điều khiến lòng bất bình, chỉ để giữ tiếng “thầy” cho trọn.
Giờ về già, cái chữ “nhịn” ấy vẫn bám theo như cái bóng.
Nhà sang tên sớm cho con, sổ tiết kiệm giao hết, ông bảo:
“Của mình, rồi cũng là của con.”
Bà Hạnh thở dài:
“Nhưng nếu mai mốt có chuyện, ai lo cho mình?”
Ông cười:
“Con hiếu, con sẽ lo.”
Nhưng thời gian trôi, hiếu thuận không còn giống như trong sách ông từng giảng.
⸻
Một chiều mưa, bà Hạnh trượt chân ngã trong nhà tắm. Ông Lâm hoảng hốt gọi con trai. Thằng Nam đang dở tay làm việc, cau mày:
“Con đang họp online, ba đưa mẹ ra giường trước đi, lát con xuống.”
Ông lúng túng dìu vợ, gọi mãi mới có người xuống phụ.
Bà Hạnh đau đến toát mồ hôi, cắn răng không kêu.
Đêm ấy, bà nằm nghiêng, nói khẽ:
“Ông à, con mình thương nhưng nó bận. Giờ mình chỉ còn biết thương nhau thôi.”
Ông siết tay bà:
“Ờ, già rồi, đừng cái gì cũng nhường. Mình mà nhường nữa, chắc gió cũng không dám thổi về phía mình đâu.”
Câu nói như một hơi thở lạ – vừa chua, vừa tỉnh.
⸻
Hôm sau, ông đạp xe ra chợ. Lâu rồi ông mới mua cho mình ổ bánh mì thịt. Người bán hàng hỏi:
“Ông đi đâu mà vui vậy?”
Ông cười:
“Hôm nay tôi ăn sáng bằng tiền của chính tôi.”
Bà Hạnh nghe chuyện, vừa cười vừa khóc. Từ hôm đó, sáng nào hai ông bà cũng cùng đi bộ ra công viên. Họ ngồi trên ghế đá, chia nhau hộp xôi đậu xanh, vừa ăn vừa nhìn ánh nắng rọi xuống qua tán lá.
Bà nói:
“Cái cảm giác có mấy chục ngàn tiêu cho mình, sao nó yên lòng lạ.”
Ông đáp:
“Ừ, cả đời mình lo cho người khác. Giờ sống thêm vài năm, cho đáng.”
⸻
Thằng Nam thấy ba mẹ vui, ngạc nhiên:
“Ba mẹ ra công viên hoài vậy, mệt không?”
Ông cười:
“Mệt mà vui. Con đừng lo.”
Nhưng trong câu trả lời, có gì đó khiến Nam trăn trở. Hôm sau, nó rủ vợ:
“Mình nên dành thời gian cho ba mẹ. Mấy năm nay bận quá rồi.”
Vợ gật đầu, nói nhỏ:
“Em biết. Nhiều khi thấy má cười mà mắt đỏ.”
Tối ấy, cả nhà ăn cơm cùng nhau. Ông Lâm gắp miếng cá cho cháu, thằng nhỏ cười:
“Con cảm ơn ông.”
Câu cảm ơn đơn giản, mà khiến ông nghẹn.
Lâu lắm rồi, ông mới thấy trong căn nhà này, có người nói với nhau bằng lời tử tế như thế.
⸻
Một buổi sáng, Nam đi làm về sớm, thấy ba đang ngồi xem ti vi, đôi dép rách vẹo sang một bên.
– Ba, dép cũ rồi, sao không mua đôi mới?
– Tốn tiền làm gì. Đi trong nhà thôi mà.
Nam mở ví, đặt lên bàn một tờ tiền mới:
– Ba ra chợ mua đi. Ba sống tiết kiệm cả đời rồi. Giờ đến lúc phải tiêu cho mình chứ.
Ông Lâm nhìn tờ tiền, rồi nhìn con trai. Trong đôi mắt ông, lần đầu tiên, ánh lên một chút tự trọng được trả lại.
⸻
Vài tuần sau, ông đưa bà đi Đà Lạt. Hai người đi bằng xe khách, hành lý chỉ là chiếc ba lô nhỏ.
Họ thuê một căn phòng gỗ nhìn ra đồi thông.
Buổi sáng, ông ngồi đọc báo, bà pha trà.
Bà hỏi:
“Nếu có kiếp sau, ông còn muốn làm thầy giáo không?”
Ông cười:
“Còn, nhưng tôi sẽ dạy thêm một bài – cách sống cho mình.”
Chiều, sương xuống. Hai người ngồi bên hiên, nhìn đồi thông chìm trong mưa.
Ông nắm tay vợ, nói nhỏ:
“Già rồi, mình đâu cần gì nhiều. Chỉ cần có người để ngồi cùng, uống chén trà, mà không phải nhường gió nữa – thế là đủ.”
Bà mỉm cười, nước mắt khẽ ứa ra, ấm như hơi trà mới rót.
⸻
Bạn thân mến,
Nếu một ngày nào đó bạn thấy cha mẹ mình vẫn còn đang nhường từng miếng ngon, vẫn sợ làm phiền con cháu, hãy nói với họ:
“Ba mẹ ơi, giờ là lúc sống cho mình.”
Vì tuổi già ngắn lắm – tiếc gì một chén phở ngon, một chiếc áo mới, một chuyến đi xa hay chỉ một buổi sáng ngồi bên hiên, thảnh thơi ngắm nắng.
Sống cho con là chuyện cả đời.
Nhưng sống cho mình – đôi khi chỉ cần dám một chút là được.
⸻
Tu Le – Người viết giữa hai miền
#Gotacoffee
#nguoivietgiuahaimien
#chiase
⸻
GIÁO DỤC LẠC LOÀI ?
Tại sao một đứa trẻ phải dành tới một phần ba cuộc đời để học gần như toàn những thứ mà hai phần ba cuộc đời còn lại sẽ không bao giờ dùng đến?
Giáo dục như thế, không chỉ lạc hậu.
Không chỉ lạc hướng.
Mà là lạc loài.
1. Chúng ta đang đào tạo “gà công nghiệp”, không phải con người?
Một đứa trẻ sau 12 năm học, thậm chí 20 năm, bước ra đời mà không biết tự lo cho bản thân, không biết làm gì để sống, không biết mình là ai, muốn gì, giỏi gì, có khả năng tạo lập những giá trị gì cho xã hội — thì đó không phải lỗi của nó.
Đó là lỗi của một nền giáo dục dạy để thi, chứ không dạy để sống, dạy để tạo lập giá trị.
Chúng ta dạy trẻ công thức hóa học của muối ăn (NaCl), nhưng không dạy chúng cách nấu một bữa cơm.
Dạy chúng phân tích cấu trúc DNA, nhưng không dạy chúng hiểu chính tâm hồn mình.
Dạy chúng làm văn tả người, nhưng không dạy chúng cách lắng nghe một con người thật.
Dạy chúng khám phá sao hoả, đại dương, nhưng lại mù tịt về dinh dưỡng, thức ăn đưa vào cơ thể như thế nào cho hợp lý để khoẻ mạnh.
Khi ra đời, chúng giỏi lý thuyết, nhưng lạc lõng trong chính cuộc sống của mình.
2. Học mà không biết sống, đó là học vô ích.
Một con chó, con mèo chỉ cần 3 tháng để biết cách kiếm ăn, sinh tồn và tự lập.
Còn con người – “loài thông minh nhất” – mất hơn 20 năm vẫn không biết cách tồn tại nếu không có người thuê.
Tự nhiên không ngu ngốc.
Nếu ở tuổi dậy thì, con người đã có khả năng sinh sản, điều đó có nghĩa: tự nhiên muốn chúng ta đã phải biết cách sống, cách tồn tại trước khi sinh sản.
Nhưng giáo dục lại giữ chúng trong chiếc lồng “phải học thêm, phải điểm cao”, khiến bản năng sinh tồn, sáng tạo, và tự chủ bị tước đoạt.
3. Khi giáo dục chỉ nhồi nhét kiến thức, mà quên dạy cách làm một con người, đó là bi kịch.
Khoa học không sai.
Nhưng ép tất cả mọi người học như nhau, bất kể khả năng, thiên hướng, đam mê — đó là điên rồ.
Không phải ai sinh ra cũng để làm nhà khoa học.
Có người sinh ra để ch;ữa lành, để sáng tạo, để lắng nghe, để làm đẹp cuộc đời này.
Nhưng nền giáo dục lại biến tất cả thành những bản sao mờ nhạt, những “sản phẩm đạt chuẩn”, nhưng vô hồn.
4. Điều chúng ta cần không phải là thêm kiến thức, mà là thêm nhận thức.
Dạy trẻ cách học quan trọng hơn dạy chúng học cái gì.
Dạy trẻ cách sống quan trọng hơn bắt chúng thuộc lòng cuộc sống của người khác.
Giáo dục đúng nghĩa không tạo ra “học sinh giỏi, học sinh xuất sắc”, mà tạo ra con người biết tự hiểu, tự nghĩ, và tự chịu trách nhiệm.
Một đứa trẻ được học đúng cách, chỉ cần vài năm để hiểu mình, sống thật và tự lập — đó mới là giáo dục của tương lai.
Nếu một nền giáo dục khiến con người quên mất cách sống, cách yêu, cách tự do, thì nó không chỉ lạc hướng, mà là lạc khỏi bản chất con người.
Đã đến lúc chúng ta phải dừng lại, nhìn lại, và đặt lại câu hỏi:
“Ta đang dạy con người học, hay đang lập trình một cỗ máy biết nghe lời?”
Nguồn: Lê Văn Thịnh
#bommoney
Ở Trung Quốc, nhiều người vô gia cư phải trốn dưới gầm cầu vì chỉ cần cảnh sát phát hiện, họ có thể bị bắt và đưa đi “cải tạo lao động” ở vùng nông thôn.
Hàng chục nghìn người trẻ đang rơi vào cảnh vô gia cư do bị hệ thống “tín nhiệm xã hội” (Social Credit System) đưa vào danh sách đen — chỉ vì mắc nợ, đăng bài “không đúng định hướng”, hay bị đánh giá là “công dân không đáng tin cậy”.
Đây là lời cảnh báo rõ ràng cho mọi người: khi quyền riêng tư và tự do cá nhân bị thay thế bằng một hệ thống giám sát toàn diện, không ai còn được an toàn — kể cả những người từng tin rằng mình “chẳng có gì để sợ”.
🇵🇱🇨🇳 BA LAN MUA VÀNG NHIỀU HƠN TRUNG QUỐC ! TÍN HIỆU NGẦM CHO MỘT CUỘC TÁI ĐỊNH GIÁ TIỀN TỆ TOÀN CẦU
Người ta thường nhìn sang Trung Quốc mỗi khi bàn chuyện các quốc gia âm thầm gom vàng. Nhưng lần này, kẻ đang đi trước lại là Ba Lan một nước nằm giữa NATO và “chiếc bóng Nga” và chính nước này đang gửi một thông điệp mà thế giới đang cố tình bỏ qua.
Ba Lan vừa mua gần 67 tấn vàng trong năm nay ,nhiều nhất hành tinh, vượt Trung Quốc, Ấn Độ, Thổ Nhĩ Kỳ hay bất kỳ quốc gia nào vốn quen thuộc trong cuộc đua thoát phụ thuộc USD.
Một cú mua không ồn ào, nhưng đủ để làm những ai hiểu về địa chính trị rùng mình.
Trong khi Bắc Kinh nói về “địa chính trị đa cực”, Warsaw không cần tuyên bố triết lý.
Họ hành động như thể đã nhìn thấy trước một cuộc tái định giá tiền tệ toàn cầu.
1. Vì sao Ba Lan một nước ở “sân sau của NATO” lại gấp rút mua vàng?
Đừng quên: Ba Lan đang đứng giữa vùng giao thoa lợi ích của Nga – Mỹ – NATO – EU.
Nếu bạn là Ba Lan, bạn sẽ hiểu ba sự thật tàn nhẫn:
(1) Không có đồng minh vĩnh viễn khi chiến tranh tiền tệ bắt đầu
Ba Lan không chỉ sợ Nga.
Thông điệp của Thống đốc Adam Glapiński nghe rất “mộc”, nhưng cực kỳ thật:
“Vàng là tài sản an toàn duy nhất.”
Tạm dịch: Chúng tôi không đặt vận mệnh mình vào tay bất kỳ ngân hàng trung ương nào , kể cả Fed.
(2) Chiến tranh hiện đại không chỉ dùng súng ,mà dùng đô la
Những năm qua, Mỹ và EU đã đóng băng tài sản của nhiều quốc gia chỉ bằng… chữ ký.
Bài học nhãn tiền: trữ ngoại hối bằng USD, EUR hay trái phiếu phương Tây là “rủi ro chính trị”.
(3) EU đang chia rẽ và Ba Lan không muốn chết chìm theo con tàu chung
Châu Âu đang bước vào chu kỳ khủng hoảng ngân sách, già hóa dân số và đồng tiền chung thiếu nền tảng tăng trưởng.
Ba Lan phải tự bảo hiểm.
2. Mục tiêu 30% dự trữ là vàng ,đây không phải con số ngẫu nhiên
Hiện Ba Lan đang ở mức 24% dự trữ bằng vàng.
Mục tiêu 30% không phải là niềm tin ,mà là sự chuẩn bị.
Để đạt mốc đó, Ba Lan cần thêm ít nhất 150 tấn vàng.
Câu hỏi bạn cần đặt ra:
Một quốc gia EU thành viên NATO đang “chạy trước” điều gì?
Họ đang thấy nguy cơ mà dân đầu tư cá nhân chưa thấy?
Bởi khi một quốc gia trong hệ thống phương Tây không còn tin vào chính hệ thống đã dựng nên mình, đó là dấu hiệu cho một cuộc thay đổi vĩ mô không thể đảo ngược.
3. Hãy nhìn kỹ để thấy nghịch lý sâu cay
Trung Quốc mua vàng để tách khỏi USD và xây dựng hệ thống thanh toán riêng.
Đó là chiến lược tấn công.
Còn Ba Lan mua vàng để thoát khỏi rủi ro của cả Nga lẫn Mỹ và chuẩn bị cho “một đồng tiền dự trữ mới”.
Đó là chiến lược phòng thủ.
Một kẻ muốn lật bàn.
Một kẻ muốn đứng vững khi bàn lật.
Nhưng cả hai cùng chung một hành động: gom vàng.
Khi hai thế lực đối lập cùng làm một việc ,thì đó không còn là chiến lược quốc gia.
Đó là tín hiệu cho chu kỳ tái định giá tài sản toàn cầu.
4. Thông điệp gửi cho nhà đầu tư: “Nếu quốc gia còn không tin tiền giấy, bạn tin cái gì?”
Ba Lan đang nói thẳng một điều mà giới tài chính vẫn né tránh.
Thế giới đang đi vào một dạng “Chiến tranh Lạnh tiền tệ” và vàng là tấm hộ chiếu duy nhất có giá trị ở mọi khối.
Họ hiểu điều mà nhiều người vẫn chưa tỉnh:
• Dự trữ bằng USD bị kiểm soát bởi chính trị.
• Dự trữ bằng EUR phụ thuộc vào sức khỏe EU vốn đang suy yếu.
• Chỉ có vàng là không ai chặn, không ai phong tỏa, không ai bấm nút đóng băng được.
=> “Khi quốc gia còn lo cho mình, nhà đầu tư đừng mơ yên ổn”
Ba Lan không chạy theo đám đông.
Họ hành động như một kẻ đã đánh hơi được cơn bão tiền tệ đang đến.
Nếu một quốc gia tuyến đầu của phương Tây còn đề phòng chính đồng minh, thì nhà đầu tư cá nhân càng không thể đặt cược toàn bộ tài sản vào tiền giấy hay niềm tin mù quáng vào hệ thống tài chính hiện tại.
Hãy hỏi chính mình:
Bao nhiêu % tài sản của bạn đang nằm trong thứ mà ngay cả chính phủ cũng không dám tin?
Nếu một ngày hệ thống tài chính bị reset, bạn sẽ đứng ở phe nào?
Thời đại mới đang đến và vàng không còn là “kênh trú ẩn”.
Vàng đang trở lại vai trò định nghĩa lại quyền lực và chủ quyền quốc gia.
Các bác sĩ bây giờ bất lực nhiều lắm, haiz.
Không tin, bạn có thể nhìn vào ảnh bên dưới.
Đây là ảnh chụp kết quả kháng sinh đồ của một bệnh nhân trong thành phố Hồ Chí Minh( ảnh do bác sĩ Dương Minh Tuấn cung cấp). Có thể thấy rằng loại vi khuẩn gây bệnh cho bệnh nhân này đã kháng hết các loại kháng sinh chỉ trừ hai loại. Một loại trong số này là colistin vốn chỉ dùng trong thú y nhưng vì tình trạng kháng thuốc nên đem ra cho người dùng - tức là lợn và người bây giờ dùng cùng loại thuốc. Loại này 100 người dùng thì 42 người suy thận. Nhưng không dùng thì bệnh nhân sẽ chết 😑.
Sự bất lực của bác sĩ là chẩn đoán được, có khả năng điều trị được, biết cách điều trị nhưng không thể làm gì vì kháng thuốc 😑.
Bà con cô bác gần xa khi dùng thuốc thì nhớ giúp mấy điều đơn giản sau, rất dễ thực hiện thôi mà lại vô cùng có ích đấy ạ. Mong mọi người bỏ chút thời gian quý báu ra đọc, thế nào cũng có lúc dùng đến ^^.
(1) Khi ốm thì đi khám bác sĩ, đừng tự mua thuốc uống ở nhà. Ở Việt Nam mình khi ốm hay chạy ra hiệu thuốc để người bán vừa chẩn đoán, vừa kê đơn. Thói quen này rất không tốt, cần phải bỏ. Cũng đừng nghe truyền miệng bị bệnh này uống cái này cái kia là khỏi. Xót xa vô cùng cho rất nhiều bệnh nhân chỉ vì uống thuốc theo kiểu truyền miệng mà để lại những hậu quả nặng nề, đúng là người mà chẳng còn được 3 phần người nữa 😞
(2) Khi bác sĩ kê đơn, các bạn nên chủ động hỏi về các loại thuốc, tác dụng và tác dụng phụ của từng loại. Đừng ngại hỏi. Hỏi nhẹ nhàng đúng cách thì chẳng ai phiền gì mà không trả lời bạn đâu..
(3) Google bây giờ rất sẵn, tự lên mạng để tra tên thuốc, phân loại, tác dụng. Thời đại công nghệ thông tin, cái gì cũng tra được hết. Nhưng vì thông tin mở nên cũng phải tìm hiểu đúng nguồn. Trang mình thấy khá hay là dieutri.vn.
Nhưng mình lưu ý, không phải tra google là thành bác sĩ. Tất cả thông tin trên mạng chỉ là tham khảo mà thôi. Nếu ai cũng google chữa bệnh được thì bác sĩ thất nghiệp hết. Mà bác sĩ thì suốt ngày làm không hết việc, một phần là phải đi giải quyết hậu quả của bác sĩ google. Nên nhớ nhé, mạng internet là ảo còn mạng của mình là thật. Đừng phó mặc cái thật cho cái ảo.
(4) Tuyệt đối tuân thủ đơn của bác sĩ: uống đúng loại, uống đủ thời gian, uống đúng cách. Người Việt Nam ta rất hay, thuốc kê 5 hôm uống 3 hôm hết triệu chứng thì không uống nữa vì 'khỏi rồi uống làm gì', mà nếu 3 hôm không thấy đỡ mấy cũng không uống nữa 'không đỡ uống làm gì'. Uống thuốc luôn luôn phải đủ liều. Và cũng phải đúng giờ giấc quy định nữa, chứ tuyệt đối không được kiểu hôm trước quên hôm sau uống bù. Uống là uống, không nhai không cắn thuốc, viên con nhộng phải để nguyên vỏ uống không được tháo vỏ ra.Thuốc nào uống trước ăn là phải uống trước ăn, sau ăn là phải uống sau ăn. Nhưng trước hay sau không phải là ngay sát nhé. Trước tối thiểu là 30 phút, sau tối thiểu là 1 tiếng.
(5) Nếu không khỏi bệnh, có thể đi khám lại hoặc đi khám chỗ khác tùy bạn. Nhưng nên mang theo đơn thuốc cũ để bác sĩ biết là bạn đã dùng thuốc gì, ví dụ kháng sinh không còn nhạy cảm thì phải đổi loại khác. Đặc biệt ghi nhớ những laọi thuốc mình bị dị ứng để báo lại với bác sĩ tránh dùng những loại đó.
Trong sách đào tạo bác sĩ của trường Đại học Y Hà Nội, các thầy đã phải nhắn nhủ bằng những dòng tâm huyết: Trong cuộc chạy đua giữa những nỗ lực phát minh ra kháng sinh mới của con người và sự đề kháng kháng sinh của vi khuẩn thì cho đến nay, vi khuẩn vẫn luôn giành phần thắng 😞. Những chủng vi khuẩn siêu kháng thuốc như trong ảnh là minh chứng rõ ràng. Đó đã là thực tế chứ không còn là nguy cơ nữa.
Nên, mong tất cả mọi người khi dùng thuốc - đặc biệt là thuốc kháng sinh - làm theo mấy điều chia sẻ đơn giản ở trên. Không khó, không phức tạp, không tốn kém, không mất thời gian. Vậy sao chúng ta!!!!!
Trung Quốc: Lặp Lại Sai Lầm Thanh Triều, Dùng Đất Hiếm Uy Hiếp Thế Giới
Bắc Kinh, ngày 12/10/2025 – Trong khi Bộ Thương mại Trung Quốc lên tiếng bênh vực các biện pháp hạn chế xuất khẩu đất hiếm, gọi chúng là “phản ứng hợp lý” trước các hành động của Mỹ, thế giới đang chứng kiến một chương đen tối lặp lại lịch sử: Bắc Kinh đang dùng nguồn tài nguyên chiến lược để đe dọa toàn cầu, giống như cách triều Thanh thế kỷ 19 đã khơi mào cho sự sụp đổ của mình. Động thái này không chỉ đạo đức giả mà còn ngu xuẩn, có nguy cơ khơi dậy một “Liên minh Tám Quốc” hiện đại – một liên minh quốc tế chống lại sự bá quyền của Trung Quốc, dẫn đến cô lập kinh tế và suy tàn không thể tránh khỏi.
Hãy nhìn thẳng vào bản chất của chính sách này: Đất hiếm, chiếm 90% nguồn cung toàn cầu từ Trung Quốc, không chỉ là nguyên liệu cho điện thoại thông minh hay xe điện mà còn là huyết mạch của quốc phòng – từ tên lửa đến máy bay chiến đấu. Bộ Thương mại Trung Quốc biện minh rằng các hạn chế xuất khẩu là do “lo ngại ứng dụng quân sự” trong bối cảnh “xung đột quân sự thường xuyên”, đồng thời chỉ trích thuế quan của Tổng thống Mỹ Donald Trump là “đạo đức giả”. Nhưng đây chính là sự giả tạo trơ trẽn: Bắc Kinh đã mở rộng kiểm soát lên năm nguyên tố đất hiếm mới, cấm công dân Trung Quốc hỗ trợ khai thác ở nước ngoài và áp dụng “quyền tài phán ngoại biên” lên sản xuất chip toàn cầu – một đòn đánh vượt biên giới, tương tự cách Mỹ bị chỉ trích nhưng giờ Bắc Kinh tự biến mình thành “kẻ bắt nạt”. Điều này không phải bảo vệ lợi ích quốc gia, mà là vũ khí hóa tài nguyên để trả đũa, gây gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu và đẩy giá đất hiếm tăng vọt, đe dọa hàng triệu việc làm từ Mỹ đến châu Âu.
Chính sách này không chỉ thô thiển mà còn tự sát. Nó khơi dậy nỗi sợ hãi toàn cầu, giống hệt sai lầm của triều Thanh năm 1900, khi phong trào Nghĩa Hòa Đoàn – được chính phủ hậu thuẫn – tấn công sứ quán ngoại quốc, dẫn đến sự can thiệp của Liên minh Tám Quốc (Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Ý, Áo-Hung, Nhật Bản và Nga). Ngày 14/8/1900, liên minh này xâm lược Bắc Kinh, đánh bại quân Thanh, cướp bóc Tử Cấm Thành và ép Trung Quốc bồi thường 335 triệu USD (tương đương 4 tỷ USD ngày nay), đánh dấu sự khởi đầu của “Thế kỷ Ô nhục”. Hàng nghìn người Trung Quốc thiệt mạng, di sản văn hóa bị phá hủy – từ bộ sách Siku Quanshu đến các báu vật triều Minh – và đế quốc Thanh sụp đổ chỉ hơn một thập kỷ sau. Hôm nay, bằng cách dùng đất hiếm làm “lá bài át chủ bài”, Bắc Kinh đang mời gọi một phiên bản hiện đại của liên minh ấy: Mỹ đe dọa thuế 100% lên hàng Trung Quốc từ 1/11/2025, EU bày tỏ “lo ngại sâu sắc” và kêu gọi đa dạng hóa nguồn cung, trong khi Nhật Bản, Hàn Quốc và Úc đẩy mạnh khai thác nội địa. Các chuyên gia cảnh báo rằng nếu tiếp tục, Trung Quốc có thể đối mặt với một “liên minh kinh tế” toàn cầu, cô lập Bắc Kinh khỏi thị trường xuất khẩu – nguồn sống của nền kinh tế đang lung lay với nợ công 300% GDP.
Sự ngu ngốc ở đây không chỉ là chiến lược ngắn hạn mà còn là sự mù quáng lịch sử. Triều Thanh thất bại vì coi thường sức mạnh liên minh quốc tế, dùng bạo lực và cô lập để “bảo vệ chủ quyền”, nhưng cuối cùng chỉ nhận lại sự tan vỡ. Bắc Kinh hôm nay, dưới chiêu bài “an ninh quốc gia”, đang lặp lại kịch bản ấy: Hạn chế đất hiếm không chỉ làm gián đoạn sản xuất chip và pin xe điện toàn cầu mà còn đẩy các nước vào vòng tay đa dạng hóa nguồn cung, từ mỏ Mountain Pass của Mỹ đến dự án Halleck Creek ở Wyoming. Kết quả? Trung Quốc mất thị phần độc quyền, doanh thu xuất khẩu sụt giảm, và uy tín quốc tế lao dốc – giống như cách Thanh triều mất hết di sản văn hóa và lãnh thổ sau 1900.
Thế giới không còn là thế kỷ 19, nơi các đế quốc có thể dùng sức mạnh thô bạo để thống trị. Trong kỷ nguyên toàn cầu hóa, uy hiếp bằng tài nguyên chỉ dẫn đến phản ứng dây chuyền: Các nước sẽ đầu tư hàng tỷ USD vào khai thác thay thế, hình thành liên minh chống độc quyền Trung Quốc, và Bắc Kinh sẽ tự cô lập mình như một “con hổ giấy” kinh tế. Đây không phải sức mạnh, mà là dấu hiệu của sự suy yếu – một lời nhắc nhở cay đắng rằng lịch sử không tha thứ cho những kẻ lặp lại sai lầm. Trung Quốc cần tỉnh ngộ, quay về bàn đàm phán thực chất thay vì chơi trò “vũ khí hóa” đất hiếm, trước khi một “Liên minh Tám Quốc” mới – có lẽ là 20 quốc gia – biến giấc mộng bá quyền thành cơn ác mộng thực sự.
Về Việt Nam: Cơ hội ngàn vàng.
Đất hiếm không chỉ là khoáng sản mà là chìa khóa cho tương lai công nghệ của Việt Nam, đặc biệt khi thế giới đa dạng hóa nguồn cung để “thoát Trung”. Với kế hoạch đến 2030 (khai thác 2 triệu tấn/năm và mở rộng 3-4 mỏ mới đến 2050), Hà Nội có thể biến thách thức thành động lực tăng trưởng 5-7% cho ngành khai thác. Tuy nhiên, thành công đòi hỏi minh bạch chống tham nhũng, hợp tác quốc tế (Mỹ, Úc, EU) và ưu tiên bền vững. Nếu hành động quyết liệt, Việt Nam không chỉ giảm phụ thuộc mà còn trở thành “người thắng cuộc” trong cuộc chơi toàn cầu này – một bài học từ lịch sử: cơ hội chỉ đến với những ai sẵn sàng nắm bắt.
❌NÃO BẠN ĐANG "CHẾT CHÌM" TRONG 1000 FILE TÀI LIỆU? NOTEBOOKLM CỦA GOOGLE LÀ PHAO CỨU SINH!
Chào mừng anh chị đã quay trở lại với bản tin 1Page AI Market Insight!
Chúng ta đang sống trong một thời đại quá tải thông tin. Mỗi ngày, một chuyên gia trung bình lãng phí gần 2.5 giờ làm việc chỉ để tìm kiếm thông tin trong mớ tài liệu hỗn độn của chính mình.
‼️Việc cố gắng tìm một insight đắt giá giữa hàng trăm file PDF, Word, và Google Slides cũng giống như mò một viên ngọc trai dưới đáy đại dương thông tin sâu 10.000 mét.
📍Hôm nay, chúng ta sẽ nói về công cụ có thể biến bạn từ một người thợ lặn mò mẫm thành một nhà hải dương học với tàu ngầm tối tân: NotebookLM, một "bộ não thứ hai" nằm trong hệ sinh thái của Google. Được xây dựng trên nền tảng các mô hình Gemini mới nhất, đây không chỉ là một công cụ tìm kiếm, mà là một cộng sự nghiên cứu và tư duy thực thụ.
🎯 NotebookLM không chỉ "đọc" tài liệu của bạn. Nó "hiểu" chúng. Bạn có thể tải lên toàn bộ báo cáo, bản ghi chú, sách vở... và bắt đầu một cuộc đối thoại. Thay vì tìm kiếm bằng từ khóa, bạn có thể đặt những câu hỏi sâu sắc:
"Tóm tắt 3 luận điểm chính từ tất cả các file này."
"So sánh ưu và nhược điểm của dự án A và B dựa trên các báo cáo đã tải lên."
"Tạo một dàn ý cho bài thuyết trình về chủ đề X từ những nguồn này."
📍Nó biến sự phức tạp của dữ liệu thành sự rõ ràng chỉ trong vài giây. Hàng triệu sinh viên, nhà sáng tạo, nhà nghiên cứu, và CEO trên thế giới đang dùng NotebookLM để biến 8 giờ tìm kiếm mỗi tuần thành 30 phút tư duy chiến lược.
----
🇻🇳 AI Leaders Vietnam kêu gọi gọi các đoanh nghiệp, nhà lãnh đạo và chuyên gia cùng kết nối để tìm hiểu sâu hơn về các giải pháp đào tạo và tư vấn ứng dụng Agentic AI. Hãy cùng nhau tham gia vào hệ sinh thái của AI LEADERS VIETNAM, nâng cao năng lực cạnh tranh và cùng nhau thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế số Việt Nam trong kỷ nguyên của trí tuệ nhân tạo.
——
📍Liên hệ ngay để được tư vấn chuyên sâu về AI
Al Leaders Vietnam
Email: aileadersvietnam@gmail.com,
Phone: (+84) 933 536 383 (Ms. Uyên Thảo)
#AlLeadersVietnam #AlLeadersVn
✨ Trọn gói CHĂM SÓC FANPAGE + THIẾT KẾ HÌNH ẢNH + CHẠY QUẢNG CÁO chuyên nghiệp
- Bạn muốn tìm cho mình một đơn vị MARKETING FANPAGE CHUYÊN NGHIỆP để giúp xây dựng hình ảnh thương hiệu và tăng doanh thu?
👉 Tại AdsAgency, trọn gói giải pháp chăm sóc và phát triển Fanpage của nhà Ads sẽ giúp fanpage trở nên chỉn chu và chuyên nghiệp hơn với:
- Content sáng tạo, bắt trend phù hợp ngành hàng
- Hình ảnh đẹp, đồng bộ tạo nhận diện riêng cho thương hiệu
- Kế hoạch phát triển Fanpage rõ ràng
- Chiến lược Content bài bản
- Tối Ưu quảng cáo: Nghiên Cứu Insight Khách Hàng và mang lại hiệu quả quảng cáo.
👉 Đội ngũ triển khai nhà Ads đã có kinh nghiệm thực chiến trong nhiều lĩnh vực:
- Team Planner: Chuyên xây dựng kế hoạch chi tiết theo từng tuần/tháng/quý
- Team Account: Chuyên tiếp nhận và tư vấn thông tin cho khách hàng
- Team Copywriter: Chuyên sản xuất nội dung chất lượng
- Team Designer: Chuyên thiết kế hình ảnh ấn tượng
- Team Ads: Chuyên chạy quảng cáo, tối ưu hoá ngân sách.
==> Chỉ từ 4,5tr/ tháng, Liên hệ với chúng tôi để được hỗ trợ tư vấn cụ thể.
|Adsagency sẽ luôn đồng hành cùng bạn|
===============
AdsAgency Việt Nam - Top #3 Digital Marketing Việt Nam
Địa chỉ: Tầng 2 - Toà nhà Gold Star, 217/4 Nơ Trang Long, - Quận Bình Thạnh, Hồ Chí Minh
- Điện thoại: 0347348668
- Email: hi@adsagency.vn
- Website: adsagency.vn
#Adsagency #quangcao #quantrifanpage #marketingonline #chamsocfanpage #quangcaovschamsocfanpage
💯SINH LÝ HỌC DỄ DÀNG VỚI BỘ FLASHCARD VÔ CÙNG HOT 2025 NÀY🫁🫀
Với guống quay bận rộn của công việc và học thuật, việc duy trì nền tảng Sinh Lý học vững chắc là chìa khóa để đưa ra quyết định chính xác, hiểu sâu bệnh lý, và không bị “mất gốc” khi học chuyên sâu
Bộ Flashcard Sinh Lý Học 2025 này sẽ giúp bạn
✅ Hiểu tường tận cách thức từng bộ phận trong cơ thể hoạt động ra sao
✅ Phát hiện và hiểu bệnh lý khi cơ thể khi bị rối loạn chức năng
✅ Nắm được nguyên nhân gốc rễ, hỗ trợ chẩn đoán và điều trị hiệu quả
✅ Nâng cao kỹ năng lâm sàng
Tại sao bạn nên sở hữu cho mình 1 bộ Flashcard Sinh Lý Học này
👉 Gợi nhớ nhanh – với chuẩn theo y văn hiện đại
👉 Rút ngắn thời gian ôn tập – phù hợp với người đi làm
👉 Cực kỳ hữu ích khi học chuyên sâu
👉 Có thể học linh hoạt mọi lúc mọi nơi: di chuyển, cafe, chờ đợi...
8 chương, 123 thẻ Flashcard, mỗi mặt thẻ là 1 bài học với thiết kế khoa học, bắt mắt với tổng cộng 246 bài học như sau
Chương 1. Sinh lý tế bào và cân bằng dịch
Chương 2. Hệ thần kinh và cơ
Chương 3. Sinh lý tim mạch
Chương 4. Sinh lý hô hấp
Chương 5. Sinh lý thận
Chương 6. Sinh lý tiêu hóa
Chương 7. Sinh lý nội tiết
Chương 8. Các công thức quan trọng
🎯Hãy nhanh tay sở hữu cho mình 1 bộ để việc học Sinh Lý trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết nhé!
90.%. BÁC SĨ VẪN THẤT BẠI KHI XÂY DỰNG NHÂN HIỆU ONLINE!
❌ Bạn giỏi chuyên môn nhưng KHÔNG AI biết bạn giỏi trên internet
❌ Làm content, quay video mỗi ngày nhưng KHÔNG AI để ý
❌ Muốn xây dựng nhân hiệu nhưng không biết bắt đầu từ đâu
❌ Quá bận rộn với chuyên môn, marketing luôn bị bỏ ngỏ, trì hoãn
❌ Đã thử xây nhân hiệu rồi nhưng vẫn thất bại
Bạn không hề cô đơn!
Hơn 90% bác sĩ, dược sĩ đều mắc phải những sai lầm này – khiến họ mãi “chìm trong bóng tối”, không có khách hàng biết đến, dù tay nghề giỏi đến đâu.
Thúy đã tổng hợp thành ebook MIỄ.N PH.Í: “7 SAI LẦM KHIẾN 90%. BÁC SĨ THẤT BẠI KHI XÂY DỰNG NHÂN HIỆU ONLINE”.
Trong ebook này, bạn sẽ biết:
✅ 7 sai lầm chí mạn.g khiến bác sĩ dễ thất bại
✅ Cách khắc phục để tiết kiệm thời gian & tiền bạc
✅ Hướng đi rõ ràng để xây dựng nhân hiệu uy tín bền vững
Nhận ngay ebook 👇👇👇
KHI NÀO VÀNG SẼ SỤP ĐỔ? BÀI HỌC TỪ SỰ SỤP ĐỔ CỦA BẠC
Trong hàng ngàn năm, vàng đã là biểu tượng tối thượng của sự giàu có và an toàn. Các đế chế trỗi dậy rồi sụp đổ, tiền tệ trở thành giấy lộn, nhưng vàng vẫn tồn tại. Niềm tin vào nó gần như là một tín điều.
Nhưng trong thế giới tài chính, không có gì là mãi mãi. Ngay cả vị thế của vàng cũng có thể bị thách thức. Vậy, kịch bản nào đủ sức mạnh để hạ bệ "nhà vua" này? Câu trả lời không nằm ở một cuộc khủng hoảng kinh tế thông thường, mà ở một thứ sâu sắc hơn: sự thay đổi luật chơi.
Đây không phải là lý thuyết suông. Lịch sử đã chứng kiến một kịch bản tương tự. Hãy nhìn vào Bạc.
Trong nhiều thế kỷ, bạc cũng là tiền, có giá trị ngang hàng với vàng trong vai trò tiền tệ dự trữ. Nhưng triều đại của nó đã kết thúc đột ngột không phải vì thị trường, mà vì một chính sách. Đạo luật đúc tiền năm 1873 của Mỹ đã chính thức loại bỏ bạc ra khỏi hệ thống tiền tệ, ưu tiên tuyệt đối cho vàng. Chỉ bằng một văn bản luật, bạc đã bị tước đi vai trò tiền tệ của mình. Nó không thất bại với tư cách là một kim loại, nó thất bại vì "luật chơi" đã thay đổi. Giá trị của bạc so với vàng đã sụp đổ và không bao giờ hồi phục lại vị thế cũ.
Bài học từ bạc cho thấy mối đe dọa thực sự đối với vàng không đến từ biểu đồ kỹ thuật, mà từ một phòng họp kín của các ngân hàng trung ương (NHTW). Đó là khi họ quyết định rằng có một công cụ khác tốt hơn.
Kịch bản 1: Kẻ kế vị kỹ thuật số - Bitcoin ₿
Hãy tưởng tượng một ngày, một quốc gia G7 hoặc một nhóm các NHTW lớn đồng loạt ra thông báo: "Chúng tôi đã bắt đầu bổ sung Bitcoin vào kho dự trữ chiến lược." Tin tức này sẽ là một cú sốc địa chấn, hợp thức hóa Bitcoin ở cấp độ cao nhất và gieo rắc sự nghi ngờ vào vai trò độc tôn của vàng. Làn sóng bán tháo vàng để chuyển sang "vàng kỹ thuật số" sẽ bắt đầu.
Kịch bản 2: Sự kiểm soát tuyệt đối - CBDC 💵
Sự trỗi dậy của Tiền kỹ thuật số do Ngân hàng Trung ương phát hành (CBDC) còn tinh vi hơn. Với CBDC, các NHTW có khả năng kiểm soát tuyệt đối dòng tiền. Trong một thế giới như vậy, một tài sản ẩn danh và không thể kiểm soát như vàng sẽ trở thành một mối đe dọa. Các quy định sẽ được siết chặt, khiến việc sở hữu vàng trở nên kém hấp dẫn.
Khi "Tin Tức" Nổ Ra
Sự sụp đổ sẽ được châm ngòi bởi một "sự kiện tin tức" mang tính biểu tượng. Khi đó, tâm lý thị trường sẽ đảo chiều 180 độ. Vàng, từ một "hầm trú ẩn an toàn", sẽ bị coi là một "di tích lỗi thời".
Bài học cho nhà đầu tư cá nhân là gì?
Chủ đề này không phải để bạn hoảng sợ và bán tháo vàng ngay lập tức. Nhưng bài học từ sự sụp đổ của bạc là một lời nhắc nhở đanh thép: Không có tài sản nào là bất khả xâm phạm.
Nhiệm vụ của nhà đầu tư thông minh không phải là đặt cược tất cả vào một tài sản "chắc thắng", mà là liên tục quan sát sự thay đổi của các "dòng chảy" lớn. Hãy tự hỏi:
Luật chơi của hệ thống tài chính đang thay đổi như thế nào?
Công nghệ mới nào đang thách thức các mô hình cũ?
Chính phủ và các NHTW đang thực sự muốn gì?
Tài sản lớn nhất của bạn không phải là vàng, cổ phiếu hay bất động sản. Tài sản lớn nhất của bạn là một tư duy linh hoạt và khả năng thích ứng với sự thay đổi của luật chơi.
~ FlowTrade: Nắm dòng chảy, làm chủ tài chính.
#FlowTrade #Vang #Bac #Bitcoin #CBDC #TuongLaiTaiChinh #DauTuThongMinh #LichSuTaiChinh
Suốt hơn một thập kỷ, các nhà khoa học nghe thấy nó… nhưng chưa bao giờ nhìn thấy.
Đó là một con cá voi. Nhưng tiếng hát của nó khác tất cả những con còn lại.
Trong khi đa số cá voi lưng gù hát ở tần số 15–25 hertz, thì nó hát ở 52.
Cao đến lạ, khác thường… đến nỗi chẳng có con cá voi nào dường như đáp lại.
Họ gọi nó là “cá voi 52”.
Và suốt nhiều năm, người ta tin nó là sinh vật cô đơn nhất đại dương.
“Như thể nó đang kêu giữa khoảng không,” nhà sinh vật biển Andrea Voss từng nói khi nghe lại các bản ghi.
Hãy tưởng tượng, hát cả đời… mà không một lần được trả lời.
Nhưng cá voi 52 vẫn tiếp tục bơi.
Từ bờ biển California đến tận miền Bắc Thái Bình Dương.
Luôn một mình. Luôn cất tiếng hát.
Âm thanh của nó được ghi nhận mỗi năm.
Cùng thời điểm. Trên những lộ trình cũ.
Như thể nó đang tìm… một điều gì đó. Hoặc một ai đó.
Một ngày nọ, một nhà nghiên cứu trẻ tên Hiroshi, bị ám ảnh bởi câu chuyện này, đã lên đường chỉ để tìm nó.
Người ta bảo anh điên. Họ nói đó chỉ là truyền thuyết.
Rằng chưa ai từng thấy nó.
Nhưng Hiroshi tin nó không hát vô ích.
“Nếu một con cá voi hát… tức là nó biết, đâu đó, sẽ có ai nghe được,” anh nói.
Nhiều tháng tìm kiếm.
Sonar bật liên tục.
Những khoảng lặng dài vô tận.
Cho đến một buổi sáng, gần bờ Alaska, họ nghe thấy tiếng hát.
“Đây rồi!” một kỹ thuật viên kêu lên.
Đúng tần số ấy: 52 hertz.
Con tàu dừng hẳn. Mọi người nín thở.
Và rồi… nó xuất hiện.
Một bóng hình khổng lồ, cô độc, lộng lẫy.
Nó trồi lên thoáng chốc, phun cột nước trắng xóa.
Đôi mắt buồn mà bình thản.
Nó ở đó. Cuối cùng cũng ở đó.
Hiroshi lặn xuống với một chiếc thủy âm đặc biệt.
Anh phát một giai điệu nhẹ, như tiếng hát hồi đáp.
Không ai kỳ vọng điều ấy sẽ hiệu quả.
Nhưng con cá voi quay đầu.
Lại gần.
Và lần đầu tiên… im lặng.
Nó lơ lửng, như đang lắng nghe.
Rồi nó hát.
Theo cách của riêng nó.
Trong nhiều phút, họ đối thoại bằng âm thanh:
một bên là con người, một bên là tiếng gọi nguyên sơ.
Nhưng cả hai cùng tìm một điều: sự kết nối.
“Bạn không cô đơn đâu,” Hiroshi thì thầm, nước mắt lăn sau lớp mặt nạ.
Kể từ lần gặp ấy, cá voi 52 vẫn xuất hiện mỗi năm.
Lúc gần hơn, lúc xa hơn.
Nhưng có một điều đã đổi thay: những con cá voi khác bắt đầu điều chỉnh đôi chút tiếng hát của mình—
như thể chúng đang học tần số của nó.
Như thể, cuối cùng, đã có ai đó đáp lại.
Hôm nay, các nhà khoa học không còn gọi nó là “con cá voi cô đơn nhất thế giới” nữa.
Họ gọi nó là “con cá voi chưa bao giờ ngừng hát.”
Bởi đôi khi, điều quan trọng không phải là có bao nhiêu người nghe thấy bạn…
mà là cứ tiếp tục hát, cho đến khi ở đâu đó, có người lắng nghe.



LÀM SAO ĐỂ CON GÁI MÌNH KHÔNG YÊU LOẠI ĐÀN ÔNG CHẢ RA GÌ?
(Dành tặng những ông bố có con gái)
Vợ tôi vẫn hay cắc cớ hỏi tôi: Lỡ như trong My, Nguyên 2 đứa nhà mình yêu mê mệt một gã trai nghèo kiết xác lại còn lô đề bóng bánh thì anh sẽ làm gì? Tôi sẽ phải làm sao? Thật khó để trả lời cho câu hỏi đó. Là bố, lại lỡ quá yêu chúng nó, tôi làm sao đủ tỉnh táo để cho chúng một lời khuyên chí lý? Hẳn lúc đó đau lòng lắm mà không chừng sẽ quát mắng, đe doạ, cấm vận các kiểu không chừng. Vậy là bó tay ư?
Tôi cứ nghĩ mãi, nghĩ mãi về câu hỏi của vợ mình. Tôi nghĩ nhiều bậc cha mẹ cũng sẽ như tôi. Thương con, chẳng bố mẹ nào chịu nổi nếu như con mình yêu và nằng nặc đòi cưới một cái gã chả ra cái tích sự mẹ gì như thế. Kiểu đàn ông thất bại ấy làm sao mà mình thương cho nổi? Cứ nghĩ đến cả thanh xuân của con gái mình dành cho một cái kẻ không ra gì như thế, lòng bố mẹ nào chả quặn đau thắt lại?
Chắc thương chồng mặt nhăn như khỉ ăn ớt, mắt thì rơm rớm lệ vì giả định đau lòng ấy, vợ tôi mới bảo: “Chúng ta làm sao mà ngăn cản được các con trong việc chọn vợ, chọn chồng. Quyết định là của nó. Nhưng chúng ta hoàn toàn có thể nắn dòng, uốn dòng từ bây giờ để các con tạo lập ra những chuẩn mực của chúng. Như em ngày xưa, bố mẹ không cấm đoán nhưng cứ thử yêu một gã trai kém cỏi xem. Em sẽ không thể chịu nổi với ánh nhìn hờ hững của bà ngoại. Sẽ xấu hổ vô cùng với bạn bè. Sẽ cảm thấy mình thất bại. Lúc đó, dù có yêu đến mấy em cũng bỏ. Còn yêu người không yêu mình lắm dù anh ta có rất nhiều tiền thì với em cũng là không chấp nhận được. Em thích yêu và được yêu chứ không thích chỉ biết yêu mà không quan tâm xem họ có yêu mình hay không? Có bạn trai em bỏ chỉ vì yêu em không đủ như em mong đợi. Xin lỗi, em chả phải cây tầm gửi nhá!”
Nàng là vậy. Phụ nữ cung Sư Tử coi sĩ diện lên hàng đầu. Nàng có thể lấy một ông chồng nghèo kiết xác (như tôi lúc gặp nàng) nhưng nàng không thể lấy một gã nghèo kiết xác nhưng chả có tương lai, chả nỗ lực, phấn đấu. Ngồi đấy mà khóc than số phận hay bỉ bai cuộc đời, nàng cho quên luôn! Nhưng 2 cô gái nhỏ của tôi, một Song Ngư, một Thiên Yết, liệu sĩ diện có bằng mẹ Sư Tử kia không?
Tôi nghĩ về việc giúp 2 cô gái này nhận ra những giá trị của 2 cô. Có thể bằng những điều bé nhỏ nhất như việc bố mẹ phải tôn trọng con vì con có những giá trị của con, không được so sánh con với bất cứ ai khác. Có thể (để sau này) tôi sẽ nói cho con nhiều hơn nữa về vị trí của chúng ở đâu tuỳ thuộc vào giá trị con người của chúng. Và giá trị con người của chúng ở đâu tuỳ thuộc vào vị trí mà chúng đứng, chúng chọn.
Dường như nhiều cha mẹ chỉ quen dạy con tự lập, dạy con giỏi giang này nọ mà quên nhắc nhở con về giá trị của chúng. Tôi vẫn nghĩ về những tầng bay riêng của mỗi người. Họ sẽ bay trong tầm bay ấy và gặp rồi yêu những người trong tầm bay ấy. Chứ không phải một tầm bay dưới. Hay một tầm bay trên. Chúng ở đâu tuỳ thuộc vào giá trị con người của chúng.
Và bố mẹ, tôi vẫn cứ nghĩ rằng, chính bố mẹ mới là người quan trọng nhất trong việc giúp con định giá bản thân mình. Bằng không chỉ nói khơi khơi với con rằng con là điều tuyệt vời nhất, nhớ nhé, đừng quên. Mà còn bằng việc bố mẹ phải là người đầu tiên học cách trân quý con mình, nhận ra và đối xử với con mình đúng như giá trị mà con mình xứng đáng được nhận. Cách mà bố đối xử với con gái sẽ luôn trở thành thước đo khi con gái sau này chọn bạn đời.
Hoàng Anh Tú
TỪ THỦ THUẬT THƯỜNG QUY LẠI CÓ THỂ TRỞ THÀNH MỘT THẢM KỊCH‼️
Một bệnh nhân nam nhập viện vì nôn ói dữ dội trên nền nghiện rượu mạn tính được chỉ định đặt ống thông dạ dày qua đường mũi.
Chỉ vài phút sau khi được đặt ống thông, bệnh nhân đột ngột rơi vào suy giảm tri giác nghiêm trọng. Các bác sĩ buộc phải đặt nội khí quản và thở máy cấp cứu ngay lập tức để duy trì sự sống.
Kết quả CT dựng hình 3D khiến cả ekip chết lặng:
🩻 : “Hình ảnh thông dạ dày không xuống dạ dày mà đang cuộn sâu trong khoang sọ như một con rắn 🪱”.
🆘 Ngay lập tức, bác sĩ Ngoại thần kinh được gọi đến và tiến hành rút ống dưới quan sát trực tiếp để tránh gây thêm tổn thương não.
Bình thường, ống thông dạ dày sẽ đi từ mũi ~> hầu họng ~> thực quản ~> dạ dày.
Nếu xương sàng bị tổn thương hoặc mỏng bất thường, ống có thể xuyên thẳng vào hố sọ trước. Phải nói đây là biến chứng cực kỳ hiếm gặp, một số ca đã được ghi nhận từ những năm 1970, nhưng phần lớn ở bệnh nhân có tiền sử chấn thương đầu mặt.
☝️Điểm đáng chú ý là ở những người lạm dụng rượu hoặc ma túy lâu năm (đặc biệt là cocaine), tình trạng mỏng xương sàng hoặc biến dạng giải phẫu vùng giữa mặt có thể tạo ra một “đường tắt” trực tiếp vào hộp sọ và biến thủ thuật thường quy thành thảm họa.
Khi đặt ống “mù”, không có hướng dẫn hình ảnh, nguy cơ này tăng rất cao.
📝 Ý nghĩa lâm sàng:
- Đây là tai biến thường gây tử vong nếu không phát hiện sớm. Không thể tưởng tượng được nếu bạn bơm đồ ăn qua ống thông vào não, chuyện gì sẽ xảy ra nữa 🫢
- Trong các ca chấn thương sọ mặt, hoặc ở bệnh nhân nghiện rượu/ ma túy lâu năm, nguyên tắc vàng là không đặt ống thông nếu chưa loại trừ tổn thương nền sọ bằng hình ảnh học.
- Kỹ thuật an toàn: đưa đầu ống song song với mặt phẳng khẩu cái cứng, tránh hướng lên trên, và cân nhắc đặt dưới nội soi hoặc qua ống thông mũi - hầu để định hướng an toàn khi nghi ngờ bất thường giải phẫu.
Tới nay, hình ảnh này vẫn được sử dụng trong giảng dạy y khoa và tại các khoa cấp cứu - hồi sức như một lời nhắc nhở rằng:
“Thủ thuật thường quy vẫn có thể thành thảm kịch nếu bỏ qua yếu tố nguy cơ”‼️
_____
*Nguồn tham khảo: Khoa Gây mê, Trường Y khoa Đại học Emory, Atlanta, bang Georgia.
Xuất bản trực tuyến ngày 13 tháng 7 năm 2023.
Bạn được dạy rằng: muốn khởi nghiệp thành công, bạn phải bắt đầu với một ý tưởng hoàn hảo, một đội ngũ tinh anh và một khoản vốn lớn.
Nhưng sự thật là: mọi ý tưởng khởi nghiệp đều tệ, cho đến khi chúng được kiểm chứng.
Và nghịch lý là, chính việc không có gì trong tay lại trở thành lợi thế lớn nhất – vì nó buộc bạn phải tư duy linh hoạt, thử nghiệm nhanh, và học hỏi liên tục từ thực tế thay vì bị mắc kẹt trong kỳ vọng.
Mark Randolph – người sáng lập Netflix – là ví dụ sống động nhất.
Ông không có công nghệ đột phá, không có nguồn vốn khổng lồ, cũng không có tầm nhìn toàn cầu ngay từ đầu.
Thứ ông có là: một giả thuyết đơn giản đến mức ai cũng nghĩ là ngớ ngẩn – cho thuê DVD qua bưu điện – và sự kiên định để kiểm chứng nó.
Câu chuyện của ông không chỉ là bài học về khởi nghiệp, mà là một bản hướng dẫn thực tiễn để biến một ý tưởng chưa hoàn thiện thành một doanh nghiệp trị giá hàng trăm tỷ đô.
Hơn 2 tiếng, 2,5 triệu lượt xem chỉ sau 1 ngày – Và đây là 5 bài học từ hành trình đó – dành cho bất kỳ ai muốn bắt đầu mà không có gì trong tay.
-
1. Mọi ý tưởng đều tệ – cho đến khi bạn kiểm chứng được nó
Mark từng thử nghiệm hàng chục ý tưởng kỳ lạ như dầu gội cá nhân hóa, thức ăn cho thú cưng theo đơn... và đều thất bại. Nhưng ông không dành nhiều tháng để xây dựng sản phẩm hoàn chỉnh. Ông dành vài giờ để kiểm tra giả thuyết.
Một ví dụ điển hình: để xác minh xem việc gửi đĩa DVD qua bưu điện có khả thi không, ông đã... gửi thử một chiếc đĩa CD nhạc cho đồng sáng lập Reed Hastings bằng phong bì giấy và một con tem. Sáng hôm sau, đĩa đến nơi nguyên vẹn. Kết quả đó cho thấy ý tưởng có thể thực hiện.
Bài học: Đừng rơi vào cái bẫy của việc “hoàn thiện ý tưởng”. Hãy kiểm chứng bằng cách va chạm với thực tế càng sớm càng tốt.
-
2. Thành công không đến từ chăm chỉ – mà đến từ những lần điều chỉnh đúng lúc
Netflix từng ở bên bờ vực phá sản, với khoản lỗ tích lũy lên tới 50 triệu USD. Họ đã từng nghĩ đến việc bán công ty cho Amazon, và cũng từng thuyết phục Blockbuster mua lại. Tất cả đều thất bại.
Điều đưa Netflix trở lại không phải là nỗ lực vượt trội về tài chính hay công nghệ, mà là một thay đổi trong mô hình kinh doanh: xóa bỏ phí trễ hạn và chuyển sang hình thức thuê bao hàng tháng (subscription).
Ý tưởng nghe có vẻ ngớ ngẩn, nhưng khi thử nghiệm, khách hàng yêu thích mô hình này. Việc cho phép giữ đĩa bao lâu tùy ý đã biến Netflix thành một lựa chọn tiện lợi hơn so với Blockbuster – vốn yêu cầu trả lại phim đúng hạn và thu phí trễ hạn nặng nề.
Bài học: Đôi khi, chỉ cần một thay đổi nhỏ trong cách tiếp cận, bạn có thể chuyển bại thành thắng.
-
3. Kẻ thù lớn nhất của nhà sáng lập không phải là đối thủ – mà là chính cái tôi của họ
Một trong những quyết định khó khăn nhất mà Mark từng đưa ra là từ bỏ vị trí CEO của Netflix khi Reed Hastings – nhà đầu tư ban đầu và người đồng hành cùng ông – đề xuất quay lại điều hành công ty.
Cảm xúc ban đầu là sốc, hụt hẫng, và tổn thương. Nhưng sau khi suy xét kỹ, Mark nhận ra: có thể mình là người phù hợp để khởi đầu, nhưng không còn là người phù hợp để dẫn dắt Netflix bước vào giai đoạn tăng trưởng quy mô.
Việc dũng cảm từ bỏ vai trò lãnh đạo để nhường chỗ cho người có năng lực phù hợp hơn đã góp phần làm nên “thời kỳ Phục Hưng” của Netflix – theo chính lời ông mô tả.
Bài học: Người sáng lập giỏi không phải là người làm mọi thứ, mà là người đủ bản lĩnh để rút lui đúng lúc vì sự phát triển dài hạn của công ty.
-
4. Sự kiên trì không phải là bám chặt ý tưởng ban đầu – mà là liên tục điều chỉnh dựa trên phản hồi thực tế
Mark từng nói: “Mọi ý tưởng ban đầu đều tệ. Chúng ta chỉ chưa biết lý do tại sao.” Vì vậy, thay vì đầu tư hàng năm trời cho một kế hoạch hoành tráng, ông áp dụng một nguyên tắc: kiểm tra càng nhiều giả thuyết càng tốt, càng nhanh càng tốt.
Netflix đã thử nghiệm hàng trăm ý tưởng trong giai đoạn đầu: thay đổi mô hình thanh toán, trải nghiệm người dùng, chiến lược tiếp thị… Nhiều thử nghiệm thất bại, nhưng mỗi lần thất bại lại đem lại một bài học quan trọng để đi bước tiếp theo.
Bài học: Thành công là kết quả của quá trình thử – sai – học – điều chỉnh. Càng thử nhanh, càng thất bại sớm, bạn càng tiến gần đến mô hình hiệu quả.
-
5. Tăng trưởng bền vững đến từ văn hóa, không phải từ quy trình
Mark chia sẻ rằng: văn hóa của Netflix – nổi tiếng với triết lý “Tự do và Trách nhiệm” – không phải là điều được viết ra sau này. Nó là kết quả của hành vi thực tế, cách các nhà lãnh đạo hành xử mỗi ngày.
Netflix không có chính sách du lịch, không giới hạn ngày nghỉ, không yêu cầu báo cáo chi tiết... nhưng chỉ áp dụng cho những người có năng lực tự quản lý cao.
Họ không xây hàng rào để kiểm soát nhân sự. Họ chỉ giữ lại những người có phán đoán tốt để không cần hàng rào.
Bài học: Văn hóa doanh nghiệp không phải là khẩu hiệu. Nó là hệ quả của hành vi và niềm tin thực sự của những người sáng lập và lãnh đạo.
-
Với kinh nghiệm cố vấn tài chính, mình sẵn sàng đồng hành cùng bạn xây dựng một lộ trình rõ ràng, an toàn và thực tế – phù hợp với năng lực tài chính hiện tại và mục tiêu trong tương lai.
Hãy nhắn tin nếu bạn cần tư vấn 1-1 về:
- Xây dựng kế hoạch tài chính cá nhân phù hợp với thu nhập và mục tiêu cụ thể
- Cách tiếp cận đầu tư dài hạn, hiệu quả và bền vững theo từng giai đoạn
Comment “Ypfp” để nhận file excel quản lý tài chính dành riêng cho người làm nghề tự do, kinh doanh...
TỔNG MỨC LẠM PHÁT CỘNG DỒN TẠI MỸ TRONG 5 NĂM QUA 📈🇺🇸
🚗 CPI Ô tô mới: +21,0%
🏥 Bảo hiểm y tế gia đình: +24,0%
🏠🍎 CPI Thực phẩm tại nhà: +24,1%
🏘️ CPI Nhà ở: +27,5%
🍽️ CPI Thực phẩm ngoài hàng: +30,3%
🚙 CPI Ô tô đã qua sử dụng: +32,9%
💡⚡ CPI Điện: +37,8%
🚌 CPI Giao thông vận tải: +43,4%
⛽ CPI Xăng: +43,9%
🏡💵 Giá nhà tại Mỹ: +51,6%
🔥🏠 CPI Khí đốt sinh hoạt: +56,1%
🛢️ CPI Dầu sưởi: +57,7%
🚘🛡️ CPI Bảo hiểm ô tô: +60,5%
🥚🥚 CPI Một tá trứng: +157%
Source X @ charliebilello
📝 KINH NGHIỆM GIAO DỊCH:
THANH TOÁN ĐỢT CUỐI KHI CÔNG CHỨNG MUA BÁN NHÀ ĐẤT
Trong các giao dịch công chứng mua bán nhà đất, điều khoản thanh toán đợt cuối thường được thỏa thuận theo một trong hai cách:
1. Giữ lại 5% giá bán, thanh toán ngay sau khi có biên lai thuế TNCN và lệ phí trước bạ.
2. Thanh toán sau khi bên mua nhận được sổ mới đứng tên mình.
✔️ Cả hai phương án đều hợp lý nếu hai bên thiện chí và tin tưởng nhau.
❗ Tuy nhiên, theo kinh nghiệm thực tế của tôi, phương án an toàn nhất cho bên bán là:
➡️ Thanh toán ngay sau khi có biên lai thuế.
Lúc này nghĩa vụ của bên bán đã hoàn thành, chỉ còn chờ Văn phòng đăng ký đất đai cấp sổ mới cho bên mua (thủ tục hành chính, không phát sinh thêm trách nhiệm nào khác).
⸻
⚠️ RỦI RO NẾU CHỜ CÓ SỔ MỚI MỚI THANH TOÁN
Một số bên mua lợi dụng việc này để:
• Cầm sổ mới đã đứng tên mình đi bổ sung hồ sơ vay ngân hàng.
• Chờ ngân hàng giải ngân xong mới thanh toán cho bên bán.
❗ Điều này khiến bên bán bị chậm thanh toán, mất quyền chủ động và tiềm ẩn nhiều rủi ro tài chính, pháp lý.
⸻
📌 TRƯỜNG HỢP VI PHẠM HỢP ĐỒNG
Nếu bên mua không thanh toán đúng hạn đợt cuối như đã cam kết, bên bán hoàn toàn có quyền xử lý pháp lý:
• Ra văn bản yêu cầu thanh toán trong vòng 5 ngày.
• Nếu không thực hiện, có thể khởi kiện ra toà án dân sự theo đúng nội dung hợp đồng công chứng.
• Yêu cầu ngăn chặn tài sản, không cho thực hiện các giao dịch tiếp theo.
• Thậm chí, nếu nhà đang được sử dụng kinh doanh, bên bán có thể đến thu hồi, tạo áp lực và cản trở vận hành, bởi tài sản chưa hoàn tất thanh toán thì chưa thể coi là sở hữu trọn vẹn của bên mua.
⸻
💡 Đây là một số tình huống tôi đã gặp thực tế trong quá trình giao dịch, chia sẻ lại để các anh chị lưu ý kỹ khi đàm phán hợp đồng, đặc biệt là điều khoản thanh toán đợt cuối.
#batdongsan